​น้ำ​ส้มควันไม้​ ​คือ ควันที่​เกิด​จาก​การเผาถ่าน​ใน​ช่วงที่​ไม้กำ​ลังเปลี่ยน​เป็น​ถ่านเมื่อทำ​ให้​เย็นลงจนควบแน่น แล้ว​กลั่นตัว​เป็น​หยดน้ำ​ ​ของเหลวที่​ได้​นี้​เรียกว่า ​น้ำ​ส้มควันไม้​ มีกลิ่นไหม้​ ​ส่วน​ประกอบ​ส่วน​ใหญ่​เป็น​กรดอะซิติก มี​ความ​เป็น​กรดต่ำ​ ​มีสีน้ำ​ตาลแกมแดง​ ​นำ​น้ำ​ส้มควันไม้ที่​ได้​ทิ้ง​ไว้​ใน​ภาชนะพลาสติกประมาณ​ 3 ​เดือนใน​ที่ร่ม​ ​ไม่​สั่นสะ​เทือนเพื่อ​ให้​น้ำ​ส้มควันไม้ที่​ได้​ตกตะกอน​และ​แยกตัว​เป็น​ 3 ​ชั้น​ ​คือ​ ​น้ำ​มันเบา​ (ลอย​อยู่​ผิวน้ำ​) น้ำ​ส้มไม้​ ​และ​น้ำ​มันทาร์​ (ตกตะกอน​อยู่​ด้านล่าง) ​แยกน้ำ​ส้มควันไม้มา​ใช้​ประ​โยชน์ต่อไป

ที่มา : http://www.fisheries.go.th/cf-kung_krabaen/agricul1.htm

     มาถึงวิธีการที่ผมเก็บน้ำส้มควันไม้ เดิมผมใช้ท่อใยหินขนาด 4 นิ้วมาใช้ในการเก็บน้ำส้มควันไม้ มันหนักมากเวลาใช้งานแต่ละทีก็ลำบาก หลังสุดมันตกลงมาหัก 2 ท่อน เลยต้องไปตัดไม้ไผ่ตงหลังมาบ้านมาใช้งานแทน

ไม้ใผ่ตงยาวพอประมาณนะครับขนาดต้องพอดีหรือใหญ่กว่าท่อใยหินที่โคนก็ตามรูปนะครับ

ห่างขึ้นไป 1 ข้อไม้ใผ่ ก็ใช้เลื่อยตัดให้เป็นดังรูปเพื่อให้น้ำส้มควันไม้หยดลงมา

ขึ้นไปอีก 1 ข้อไม้ใผ่ติดตั้งระบบหล่อเย็นโดยหาผ้าชุบน้ำมาพันให้รอบ และติดตั้งระบบน้ำหยดเพื่อให้เย็นอยู่ตลอดเวลา

ระบบหล่อเย็นแบบชัดๆ ขวดน้ำอัดลมเจารูที่ฝา และเจาะรูที่ก้นขวดแล้วเอาไม้เสียบเพื่อควบคุมความเร็วของน้ำที่หยดลง

เริ่มเก็บได้แล้วครับ

ได้เยอะครับผมเผาครั้งนี้ได้แบบนี้ 3 ครั้ง ก็ประมาณ 3 ลิตร

     การเก็บน้าส้มควันไม้ใช่ว่าจะเก็บได้ทันทีหลังจากที่จุดไฟหน้าเตานะครับ ต้องให้มีควันบ้ามาก่อน ควันบ้าคือควันสีส้มๆ จะเกิดขึ้นหลังจากที่เวลาผ่านไปประมาณ 2-3 ชั่วโมงแล้วเลิกเก็บตอนที่น้ำมันสีดำเริ่มออกมา

      ผมมีตัวอย่างที่ผมจดบันทึกเอาไว้

วันที่ 6/10/2550 เผาปีกไม้เทียม(สะเดาช้าง) 

07.00 น. ติดไฟหน้าเตา
10.15 น. เริ่มเก็บน้ำส้มควันไม้
18.00 น. หยุดเก็บน้ำส้มควันไม้
20.15 น. ปิดเตา

วันที่ 8/10/2550 เผาไม้ละมุด

08.00 น. ติดไฟหน้าเตา
10.30 น. เริ่มเก็บน้ำส้มควันไม้
17.00 น. หยุดเก็บน้ำส้มควันไม้
18.30 น. ปิดเตา

     ไม้แต่ละชนิดจะใช้เวลาไม่เท่ากันทั้งนี้ต้องอาศัยการดูควัน และดูสีของน้ำส้มควันไม้ สังเกตควันอาจดูยากซักหน่อย แต่ถ้ามีการเก็บน้ำส้มควันไม้สามารบอกเวลาได้แน่นอน เช่น ตอนที่น้ำส้มควันไม้เริ่มมียางสีดำหยดลงมา ก็สามารถเปิดหน้าเตาได้เลย เป็นขั้นตอนที่ทำให้ถ่านบริสุทธิ์

     ในการเผาแต่ละครั้งได้น้ำส้มควันไม้ประมาณ 3 ลิตร โดยการทำวิธีนี้ ก็คิดๆ อยู่ครับว่าถ้าใช้ท่อสแตนเลสแบบ 2 ชั้น แล้วใส่น้ำให้หล่อเย็นอยู่ตลอดเวลาน่าจะได้น้ำส้มควันไม้เยอะมาก แต่เป็นการทำที่ลงทุนมาก และเกินตัว แค่คิดไว้เฉยๆ ตอนนี้ผมก็มีน้ำส้มควันไม้ไว้ใช้งานประมาณ 8 ลิตรแค่นี้ก็เหลือเฟือแล้ว

     ท่านมีความคิดเห็นอย่างไรเชิญแลกเปลี่ยนครับ