วันเฉลิมฯ ไม่สวดไม่เผา

วันนี้ (๕ ธันวาคม) เป็นวันเฉลิมพระชนมพรรษา ซึ่งนับว่าเป็นวันมหามงคลของพสกนิกรชาวไทย ดังนั้น จึงมีธรรมเนียมเกิดขึ้นว่า ในวันเฉลิมฯ จะไม่มีการสวดศพ หรือการเผาศพ...

ผู้เขียนเคยอ่านข้อปฏิบัติเรื่องนี้มานานมากแล้ว จึงจำรายละเอียดไม่ได้ ลองค้นดูในอินเทอร์เน็ต ก็ยังไม่เจอ... เจอแต่เพียงว่าการขอพระราชทานเพลิงศพจะต้องมิให้ตรงกับวันเฉลิมฯ เป็นต้น

ตามความจำที่เลือนๆ รู้สึกว่าธรรมเนียมการไม่สวดศพหรือเผาศพในวันเฉลิมฯ นี้ ในเบื้องต้นหมายเฉพาะกรุงเทพฯ เท่านั้น ต่อมาธรรมเนียมนี้ก็ค่อยๆ ขยายออกไปครอบคลุมทั่วประเทศ เพียงแต่บางท้องถิ่นที่ห่างไกลออกไป และไม่มีใครทักท้วงก็ยังคงมีการสวดหรือการเผาอยู่บ้าง...

ตอนนี้ที่วัดของผู้เขียนก็มีศพตั้งอยู่ในศาลา และวันนี้ทางเจ้าภาพก็มาแจ้งให้ทราบว่า จะงดสวดศพ ๑ คืน ซึ่งทางวัดก็รับรู้และเป็นเรื่องปกติที่ปฏิบัติมาหลายปีแล้ว...

เมื่อปีที่แล้ว ญาติผู้ใหญ่ของผู้เขียนได้ถึงแก่กรรม ซึ่งการบำเพ็ญกุศลศพก็คาบเกี่ยวกับวันเฉลิมฯ ๑๒ สิงหาคม ผู้เขียนก็บอกว่าในวันเฉลิมฯ ไม่ควรสวดศพ ซึ่งคณะลูกหลานและญาติผู้ใหญ่ล้วนเห็นชอบด้วย แต่ก็ยังมีการไปในงานพูดคุยและอยู่ร่วมเป็นเพื่อนศพในบรรดาญาติเท่านั้น...

และในวันเฉลิมฯ ปีที่แล้วนั้น ในตอนกลางวัน โยมแม่ของผู้เขียนได้ไปร่วมเผาศพของคนคุ้นเคยที่อำเภอกระแสสินธุ์ ซึ่งอยู่ห่างออกไป... โยมแม่กลับมาเล่าให้ฟังว่า คณะเจ้าภาพคงไม่รู้ธรรมเนียมเรื่องนี้...

ในฐานะที่อยู่วัดและเกี่ยวข้องกับงานศพมานานเกินยี่สิบปี ยืนยันได้ว่า สมัยแรกๆ บวชนั้น ธรรมเนียมนี้ยังไม่มีการกล่าวถึง เพิ่งจะมีการกล่าวถึงและเริ่มปฏิบัติทั่วไปประมาณสิบกว่าปีมานี้เอง... 

ตามความเห็นส่วนตัว ธรรมเนียมไม่สวดไม่เผาในวันเฉลิมฯ นี้ น่าจะมิใช่ระเบียบปฏิบัติซึ่ง จะต้องงดเว้น แต่การที่ธรรมเนียมนี้แพร่หลายไปทั่วประเทศ อาจเป็นเพราะทางคณะเจ้าภาพต้องการแสดงออกถึงความจงรักภักดี และต้องการให้วันเฉลิมฯ เป็นวันมหามงคลของประเทศชาติจริงๆ... ทำนองนี้