เกร็ดเล็กๆ ของการตัดเล็บขบ

การดูแลสุขภาพเท้าของผู้ป่วยเบาหวาน เป็นหัวข้อที่ได้รับความสนใจมากขึ้นในปัจจุบัน มีโรงพยาบาลหลายแห่งได้มาขอดูงานคลินิกสุขภาพเท้าของโรงพยาบาลเทพธารินทร์ การดูแลสุขภาพเท้าเป็นเรื่องไม่ซับซ้อน แต่ก็มีเกร็ดเล็กเกร็ดน้อยของการปฏิบัติที่ได้ผลดี ผู้ปฏิบัติต้องรู้จักสังเกต นำมาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และบันทึกเป็นขุมความรู้ไว้ใช้ต่อไป

วัลลา ตันตโยทัย วันที่ ๑๖ กันยายน ๒๕๔๘

"เกร็ดเล็กๆ ของการตัดเล็บขบ"   ปัญหาเล็บขบเจอได้บ่อยๆ ในผู้ป่วยเบาหวาน เรามักคิดว่าเล็บขบจะเกิดเฉพาะกับนิ้วหัวแม่เท้า แต่ดิฉันเคยพบว่าผู้ป่วยบางรายมีเล็บขบเกือบทุกนิ้ว ซึ่งจะต้องคอยตัดออกเพื่อไม่ให้เกิดการกดและอักเสบจนรุกลามเป็นปัญหารุนแรง

ตามปกติเวลาที่ดิฉันตัดเล็บขบให้ผู้ป่วยเบาหวาน ดิฉันจะจับนิ้วเท้านิ้วนั้นของผู้ป่วยโดยใช้มือกำรอบนิ้วนั้นไว้หลวมๆ เพราะถ้าจับแรงผู้ป่วยจะเจ็บแล้วทำอะไรต่อไม่ได้ เวลาตัดเล็บก็จะพยายามค่อยๆ ตัดและตะไบเล็บออกไปเรื่อยๆ ถ้ายังไม่สามารถตัดเล็บออกได้หมด ก็จะส่งต่อให้แพทย์ทำการถอดเล็บออกบางส่วน (partial nail extraction)

เมื่อวานนี้ดิฉันได้ตัดเล็บของผู้ป่วยเบาหวานชายรายหนึ่ง ที่มีเล็บขบที่นิ้วหัวแม่เท้าทั้ง ๒ ข้าง ผู้ป่วยรายนี้รักษาเบาหวานอยู่ที่โรงพยาบาลของรัฐ แต่มาใช้บริการคลินิกสุขภาพเท้าของเทพธารินทร์ ผู้ป่วยจะมาตัดเล็บทุกๆ ๒๐ วัน บ้านผู้ป่วยอยู่ไกล มาทุกครั้งก็จะถามว่า "ทำไมโรงพยาบาลอื่นไม่มีคลินิกแบบนี้บ้าง" ผู้ป่วยรายนี้จะตัดเล็บประจำกับคุณณัฏฐิยา ปะบุญเรือง พยาบาลอีกคนหนึ่ง แม้บางครั้งคุณณัฏฐิยาจะติดให้บริการผู้ป่วยรายอื่นอยู่ ก็ยอมนั่งรอ ผู้ป่วยบอกว่าคุณณัฏฐิยาตัดเล็บไม่เจ็บ บังเอิญวันนี้คุณณัฏฐิยาหยุด ดิฉันจึงเป็นผู้ให้บริการแทน 

เมื่อดิฉันเริ่มจะตัดเล็บ ผู้ป่วยรีบบอกทันทีว่าให้ใช้นิ้วหัวแม่มือและนิ้วชี้ (ของดิฉัน) บีบนิ้วของผู้ป่วยไว้ ให้บีบตรงส่วนข้างๆ โคนเล็บ บีบแรงๆ เวลาตะไบจะได้ไม่รู้สึกเจ็บ ซึ่งก็ได้ผล ด้วยวิธีการแบบนี้ดิฉันสามารถตัดและตะไบเล็บขบออกได้จนเสร็จ

ผู้เล่าเรื่อง คุณศิริวรรณ บุตะเดช พยาบาลวิชาชีพ ฝ่ายบริการการศึกษาและวิจัย โรงพยาบาลเทพธารินทร์ โทร. ๐-๒๒๔๐-๒๗๒๗ ต่อ ๒๒๓๒