เคยมั้ยครับที่เข้าไปซื้อยาแผนปัจจุบันบรรจุเสร็จทาน โดยเชื่อตามโฆษณาทางสื่อต่างๆ

    ช่วงนี้อากาศทางภาคเหนือเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว บวกกับสภาวะที่มีหมอกควันไฟที่ถูกพัดมาจากทางประเทศเพื่อนบ้าน จึงทำให้ชาวบ้านแถบร้านที่ผมดูแลอยู่มี่อาการป่วยเพิ่มมากขึ้น

    ลูกค้าส่วนใหญ่จะเข้ามาถามว่า มียาแก้หวัดมั้ย ความหมายของลูกค้าคือ ยาจำพวกแผนปัจจุบันบรรจุเสร็จ เช่น แผงสีเขียวชื่อคล้ายท็อปฟี่ หรือแผงสีเขียวน้ำตาล ชื่อคล้าย ดีคุณเจน (ไม่ระบุชื่อยา เพื่อความปลอดภัยของผู้เขียน อิอิ)

    ผู้ป่วยไม่ทราบหรอกครับ หรือถ้าทราบก็ยังไม่ทราบรายละเอียดที่ควรจะทราบ โดยมาซื้อเพราะได้ยินโฆษณาที่ว่า "เมื่อมีอาการหวัดนึกถึง......" ดังนั้นเมื่อเค้าเหล่านั้นไม่สบาย ก็จะเดาเอาว่าตนเองเป็นหวัด และมาหาซื้อยาแผนปัจจุบันบรรจุเสร็จเหล่านั้นทานเอง

    ก่อนที่ผมจะขายยาเหล่านั้น ผมจะถามลูกค้าก่อนเสมอว่า "มีอาการอะไรบ้างครับ" โดยมากมักตอบว่า รู้สึกเหมือนไม่สบาย เหมือนจะเป็นหวัด (แค่นั้น)

    ผมก็จะถามต่อว่า "มีไข้มั้ยครับ" "แล้วมีน้ำมูก คัดจมูกมั้ย"

    ถ้าลูกค้าตอบว่ามีแต่ไข้ ผมจะแนะนำให้กลับไปทาน พาราเซตามอล ที่บ้าน (เดาเอาเองว่าที่บ้านคงมี)

     ถ้าลูกค้าตอบว่า มีน้ำมูก คัดจมูก ผมจะแนะนำยาจำพวกแก้แพ้ผสมยาแก้อาการคัดจมูก เพียงครั้งเดียวก่อนเข้านอน และทานน้ำตามมากๆ (และไม่ลืมถามว่ามีโรคประจำตัวอะไรหรือไม่ก่อนให้ยา)

     พูดมาตั้งนาน บางคนสงสัยว่าจะบ่นทำไมยืดยาว เกี่ยวอะไร ขายยาที่มาถามหาตอนแรกก็สิ้นเรื่องแล้ว คำตอบที่ผมต้องถามยืดยาวมาจากสิ่งเหล่านี้ครับ

    1. ยาแผนปัจจุบันบรรจุเสร็จ จำพวกยาแก้หวัดเหล่านี้ เป็นยาสูตรผสมของยาหลายตัว ซึ่งโดยมากได้แก่

                 1.1 พาราเซตามอล    ใช้ลดไข้ แก้ปวด

                 1.2 ยาแก้แพ้      ช่วยลดน้ำมูก

                 1.3 ยาลดการคัดจมูก  ช่วยลดอาการคั่งในช่องจมูก ลดความทรมานจากอาการหายใจลำบาก

      หลายคนอาจบอกว่าดีสิ กินทีเดียวหายหมดเลย แต่คำตอบสำหรับเภสัชกรทุกคนคงไม่ใช่แบบนี้แน่ เพราะ

       - พาราเซตามอล มีพิษต่อตับ การกินยาสูตรผสมเข้าไปโดยไม่มีไข้ ไม่มีประโยชน์ แถมด้วยตับที่ต้องทำงานหนักขึ้น

       - ยาแก้แพ้  มักทำให้ง่วง ซึม อันตรายต่อผู้ทำงานใกล้เครื่องจักรต่างๆ หรือขับยานพาหนะ และกดสมองให้ทำงานได้เชื่องช้าลง และการที่ลดน้ำมูกได้ มักตามมาด้วยอาการคอแห้ง ซึ่งเป็นสาเหตุที่ทำให้อาการไอเป็นมากยิ่งขึ้น

       - ยาลดอาการคัดจมูก เป็นยาที่ออกฤทธิ์กระตุ้นประสาทได้ บางรายที่ทานอาจนอนไม่หลับ และยาจะหดหลอดเลือดส่วนปลายทั่วร่างกาย ซึ่งแน่นอนว่าหลอดเลือดฝอยในจมูกจะหดลง และโพรงจมูกจะโล่งขึ้น แต่อาการค้างเคียงคือความดันโลหิตที่สูงมากขึ้นจากหลอดเลือดที่ตีบเล็กลง จนบางคนมีอาการปวดศีรษะได้

       เห็นมั้ยครับว่าการกินยาสูตรผสมแบบยาแผนปัจจุบันบรรจุเสร็จ สะดวก รวดเร็ว หาซื้อง่าย แต่ไม่ได้เหมาะสำหรับทุกคน ดังที่ฉลากข้างซองหรือแผงยาเหล่านี้จะมีข้อห้ามใช้ไว้ (แต่ตัวเล็กมากชนิดต้องเอาแว่นขยายมาส่อง)

       2. ราคายาที่ใช้ เช่น พาราเซตามอล และยาลดคัดจมูกลดน้ำมูก รวมกันอาจจะคุ้มกว่าการกินยาแผนปัจจุบันบรรจุเสร็จเหล่านั้นก็ได้

 

      ต่อไปผมหวังว่าทุกท่านคงเข้าใจแล้วว่าทำไม เภสัชกร ชอบถามโน่นถามนี่อยู่ได้ ขายๆยามาก็จบแล้ว ที่เราทำแบบนี้เพื่อตัวเองครับ ไม่ให้เสียแรงที่ท่านจ่ายเงินภาษีมาเป็นค่าเล่าเรียนของเราสมัยเป็นนิสิต นักศึกษา

       และต่อไปเวลาไปซื้อยาก็กรุณาสละเวลาเล่าอาการซักนิด เพื่อความปลอดภัยในการใช้ยา และความเหมาะสมกับอาการที่ท่านเป็น

                                                                    ขอบพระคุณครับ

                                                               เภสัชกร นักลงทุนเงินน้อย