การแบ่งแยกการรับรู้ในเรื่องประชาธิปไตยในสังคมไทย : บททดลองนำเสนอ

10583

true หลังจากที่แนวคิดทางการเมืองและสังคมเรื่องวาทกรรม (discourse) ของมิแชล  ฟูโกต์ได้เข้ามาเปิดพรมแดนทางความรู้ให้กับวงวิชาการรัฐศาสตร์ไทยในช่วงทศวรรษที่ผ่านมา งานศึกษาชิ้นนี้จึงอยากทดลองนำเสนอมุมมองใหม่ๆให้กับวงวิชาการรัฐศาสตร์ไทย โดยผ่านความคิดทางการเมืองและสังคมของฌาคส์  รองสิแยร์ที่กล่าวกันว่ามีอิทธิพลอย่างสูงในวงวิชาการระดับสากลในปัจจุบัน           การมอง “การเมือง” ด้วยแนวทางสุนทรียศาสตร์หรือในภาษาของรองสิแยร์ว่าสุนทรีย ศาสตร์ของการเมือง (politics of aesthetics) ซึ่งเป็นเรื่องของการต่อสู้ของการแบ่งแยกการรับรู้ (the partition of the perceptible) ในสังคมการเมือง ทำให้สามารถมองเห็นแนวทางในการครุ่นคิดพิจารณาสภาวการณ์ต่างๆในสังคมด้วยสายตาที่ “ลุ่มลึก” และ “รุ่มรวย” มากขึ้น ที่กล่าวเช่นนี้เพราะความคิดของรองสิแยร์สามารถช่วยให้คำถามต่างๆที่เกิดขึ้นในสังคมการเมืองสมัยใหม่ อาทิคำถาม ที่โรเบิร์ต  เอ. ดาห์ล (Robert A. Dahl) เคยตั้งไว้ อันได้แก่ ·                   จะสร้างความเท่าเทียมในสังคมการเมืองให้เกิดขึ้นได้อย่างไร? ·                   จะสร้างการมีส่วนร่วมที่มีประสิทธิภาพได้อย่างไร? ·                   จะสร้างความเข้าใจในทางการเมืองได้อย่างไร? ·                   จะทำอย่างไรกับการใช้คะแนนเสียงของประชาชนอย่างไม่ชอบธรรม? ·                   จะนับใครบ้างว่าเป็นประชาชน?<a name="_ftnref1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn1">[1]</a> ความคิดของรองสิแยร์ ทำให้ต้องคิดถึงความเท่าเทียมในสังคมการเมืองว่าสามารถมีได้ทั้งแบบอัตวิสัย และวัตถุวิสัย และหากสมาชิกในสังคมการเมืองรับรู้ว่าตนเองเท่าเทียมกับผู้อื่นอย่างอัตวิสัยแล้วนั่นย่อมเห็นโอกาสที่จะเข้ามาแสดงตัวในพื้นที่ทางการเมืองมากขึ้น ย่อมหมายความต่อไปว่า เมื่อมีสมาชิกในสังคมการเมืองที่มีอัตลักษณ์อันแตกต่างหลากหลายเข้ามาแสดงความคิด และความเห็นในเรื่องเดียวกันมากเท่าใด การแลกเปลี่ยนความรู้/ความเห็น/การรับรู้ย่อมต้องเกิดความแตกต่างหลากหลายมากขึ้น เป็นการทำให้สมาชิกของสังคมการเมืองได้รับการศึกษาทางการเมือง แม้ในระดับที่ไม่เป็นทางการมากนัก แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าจะไม่เกิดความเข้าใจในทางการเมืองขึ้น และย่อมทำให้สิ่งที่น่าหวาด กลัวที่สุดของสังคมการเมืองประชาธิปไตย อันได้แก่การเผด็จการไม่ว่าจะด้วยตัวบุคคลหรือคะแนนเสียง โดยไม่สามารถกระทำได้ตามอำเภอใจผ่านการรับรู้เดิมๆที่สังคมเคยมีอีกต่อไป กระบวนการต่างๆเหล่านี้เอง ก็ทำให้ทุกภาคส่วนของสังคมการเมืองอันประกอบด้วยสมาชิกของสังคมการเมือง ได้เข้ามามีส่วนในการสรรสร้างความเป็นไปของสังคมการเมืองได้อย่างมีประสิทธิภาพ คุณูปการของความคิดของรองสิแยร์ จึงอาจช่วยให้สามารถทำความเข้าใจสภาวการณ์ที่เกิดขึ้นในสังคมการเมืองไทยเมื่อ พ.ศ. 2549 ที่เป็นช่วงเวลาที่ถูกนิยามว่าเป็น “วิกฤตการณ์” ครั้งล่าสุดได้ มโนทัศน์สำคัญของรองสิแยร์อย่าง “การแบ่งแยกการรับรู้” ที่งานศึกษานี้นำมาใช้ช่วยพิจารณาการกล่าวอ้างต่างๆในทางการเมือง ที่เกิดขึ้นในฐานะของการรับรู้ในเรื่องอธิปไตยของประ ชาชนซึ่งเป็นมโนทัศน์ที่สำคัญที่สุดอย่างหนึ่งของสังคมการเมืองประชาธิปไตย ทำให้เห็นว่าแต่ละภาคส่วนของสังคมการเมืองต่างพูดถึง/คิดถึงอำนาจอธิปไตยของประชาชนที่แตกต่างกัน โดยที่ไม่จำเป็นต้องนำเอาการตัดสินคุณค่าแบบคู่ตรงข้าม “ถูก-ผิด” มาเป็นเกณฑ์ จะเห็นได้ว่าการที่แต่ละภาคส่วนของสังคมการเมืองไทยแสดงออกถึงการรับรู้ที่ต่างกันก็คือการเมืองที่เป็นสุนทรียะอย่างยิ่ง การที่แต่ละฝ่ายสามารถมีพื้นที่ในการแสดงออก ทั้งที่รับรู้ว่าประชาชนว่ามีอำนาจสมบูรณ์ในตนเอง และสามารถเข้ามาตรวจสอบการทำงานของนักการเมือง/ตัวแทนได้ ในขณะที่อีกฝ่ายเห็นว่าอำนาจนั้นได้ถ่ายโอนมาสู่นักการเมือง/ตัวแทนไปเสียแล้วตั้งแต่ผลของการเลือกตั้งสิ้นสุด, การที่รับรู้ว่าประชาชนเท่าเทียมกันอย่างอัตวิสัย ขณะที่อีกฝ่ายมองว่าเป็นวัตถุวิสัย, การแบ่งแยกการรับรู้ในเรื่องประชาชนมีความสัมพันธ์ทางอำนาจต่อกันแบบที่คอยรับ (passive) ขณะที่อีกฝ่ายรับรู้อย่างตื่นตัว (active), รวมถึงเหตุใดสถาบันกษัตริย์ที่ถูกพูดถึง/คิดถึงว่าไม่ยุ่งเกี่ยวกับการเมืองจึงถูกโยงเข้ามาในพื้นที่ทางการเมืองได้ต่างก่อให้เกิดวิวาทะต่างๆอันจะสามารถนำมาครุ่นคิด และเพื่อสรรสร้างสังคมการเมืองประชาธิปไตย ความไม่ลงรอย (dis-agreememt) ที่เกิดขึ้นจากการแบ่งแยกการรับรู้ในเรื่องอำนาจอธิปไตยของประชาชนในสังคมไทย หากมองด้วยสายตาของรองสิแยร์แล้ว ก็คือการที่การเมืองไทยนั้นกำลังนำเอาความเป็นการเมือง (the political) กลับมา เป็นที่น่าเสียดายว่า การที่สังคมการเมืองไทยมองความไม่ลงรอยครั้งที่ว่าเป็นวิกฤตการณ์ ทำให้ความไม่ลงรอยครั้งนี้ถูกด้อยค่าความเป็นประชาธิปไตยลงไป ไม่ว่าจะผ่านกรอบความรับรู้แบบรัฐประชาติที่ยังติดอยู่กับวาทกรรมเรื่องความมั่นคง, ความสามัคคี, ความสมานฉันท์ ฯลฯ หรือด้วยวัฒนธรรมทางสังคมและการเมืองของไทยที่ไม่ชอบการถกเถียง, ดื้อแพ่ง แต่ยินดีกับการสยบยอมหมอบคารวะให้กับผู้มีอำนาจก็ตาม ทำให้การรัฐประหารโดยเหล่าผู้หวังดี และเชื่อว่าพวกตนไม่ประสงค์ร้ายแต่ไม่เคยคิดจะถามคนอื่นเกิดขึ้น การสรรสร้างสังคมการเมืองประชาธิปไตยไทยจึงหยุดชะงักลงด้วยความหวังดี, ไม่ประสงค์ร้าย และไม่เคยคิดจะถามคนอื่นนั้นเอง กระนั้นหากมองด้วยสายตาของรองสิแยร์ อาจกล่าวได้ว่าการรัฐประหารครั้งนี้ก็อาจเป็นการแสดงออกของการรับรู้ในเรื่องอำนาจอธิปไตยของประชาชนในสังคมไทย ที่เกี่ยวกระหวัดอยู่กับวัฒนธรรมแบบ “ผู้ใหญ่ – ผู้น้อย” ที่ฝังรากลึกอยู่กับการรับรู้ของสมาชิกในสังคมการเมืองไทยได้เป็นอย่างดี การก่อรัฐประหารที่ดูเป็นหายนะของประชาธิปไตยไทย จึงอาจเป็นโอกาสดีที่จะทำให้ได้ทำความเข้าใจการรับรู้เหล่านี้ก็เป็นได้ และเมื่อลองพิจารณาดูแล้วจึงทำให้เห็นว่าประชาชนนั้น สำหรับสังคมการเมืองไทยแล้วยังสามารถกลายร่าง (transform) เป็นพสกนิกรได้อีกด้วย และนี่กระมังที่เป็นอำนาจของภาษาที่เข้ามาจัดการกับการรับรู้ของสมาชิกของสังคมการเมืองไทย ผ่านคำเรียกระบอบการปกครองของตนว่า “ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข” นอกจากนี้การรัฐประหารยังเป็นการพิสูจน์ทฤษฎีเรื่องตรรกะของการตรวจตรา/ตำรวจ (the police) ได้อย่างเป็นรูปธรรม ขณะที่งานศึกษาชิ้นนี้ถูกเขียนขึ้น ได้เกิดปรากฏการณ์คล้ายๆกับที่เกิดขึ้นใน พ.ศ. 2549 ขึ้นอีกครั้ง หากจะมองด้วยสายตาของผู้ทำงานทางวิชาการแล้วนี่ก็เป็นสภาวการณ์อันมีประโยชน์ที่จะสรรสร้างสังคมการเมืองประชาธิปไตยที่น่าศึกษา การไม่ลงรอยกันของแต่ละภาคส่วนของสังคมได้เริ่มมีพัฒนาการที่ดีขึ้น เนื่องด้วยภาคส่วนต่างๆได้เข้ามามีส่วนร่วมในพื้นที่ทางการเมืองมากขึ้น การ เมืองภาคประชาชน (ไม่เฉพาะพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย เพราะยังต้องถกเถียงกันต่อไปว่าเป็นการเมืองภาคประชาชนมากน้อยเพียงใด แต่ไม่ใช่ ณ ที่นี้)ได้เริ่มเข้ามามีบทบาทมากขึ้น การแลกเปลี่ยนในวงวิชาการที่หลากหลายมากขึ้น แสดงให้เห็นถึงการแบ่งแยกการรับรู้ในเรื่องต่างๆมากมายในสังคมการเมืองไทย หากวลีที่ว่า “พลิกวิกฤติเป็นโอกาส” เป็นวลีที่ยังดำรงความขลังอยู่ สภาวการณ์ทางการเมืองที่ถูกรับรู้ในสังคมไทยว่าเป็นวิกฤตการณ์ทางการเมืองนี้ อาจเป็นคุณูปการต่อวงวิชาการของไทยไม่มากก็น้อย เพียงแต่ว่าต้องตระหนักไว้ว่า การไม่ลงรอยนั้นเป็นการนำความเป็นการเมืองกลับมาสู่การเมือง แต่มิใช่ว่าเป็นเพื่อการเอาชนะคัดคานกัน หรือก็คือสิ่งที่เรียกว่า “ชนะ” นั้นอาจจะต้องพิจารณาด้วยมโนทัศน์การแบ่งแยกการรับรู้ด้วยเช่นกัน เพราะหากแต่ละฝ่ายรับรู้ว่าการได้รับชัยชนะนั้นเป็นเป้าหมายของตนเอง  ก็ต้องถามว่าเป้าหมายนั้นคือเป้าหมายของสังคมการเมืองประชาธิปไตยหรือไม่ ในที่สุดแล้ว งานศึกษาชิ้นนี้อาจต้องการเพียงตั้งคำถามต่อผู้กระหายชัยชนะที่ป่าวประกาศว่าเป้าหมายของชัยชนะของตนนั้นเป็น “ประชาธิปไตยกว่า” คำถามต่อพวกท่านก็เป็นคำถามง่ายๆว่าสังคมการเมืองไทยที่พวกท่าน “รับรู้” นั้นต้องการ “ชัยชนะ” หรือว่า “ประชาธิปไตย”     <div style="text-align: justify; mso-element: footnote-list;"> <hr width="33%" size="1" /> <div id="ftn1" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref1"><span style="font-size: 9pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 14.0pt; mso-bidi-font-family: 'Angsana New'; mso-fareast-font-family: SimSun; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: TH;">[1]</a> Robert A. Dahl. A Preface to Economic Democracy. (Cambridge : Polity Press, 1985), p. 59 – 60. Quote in David Held, ibid, p. 278. </div> </div>

2009-01-27T12:29:57+07:00

บทสรุปจากภาคนิพนธ์ false 237911

2009-01-27T12:48:07+07:00

false

2009-03-30T17:02:51+07:00

การแบ่งแยกการรับรู้ในเรื่องประชาธิปไตยในสังคมไทย : บททดลองนำเสนอ

10583

true ประชาธิปไตย/การเมือง รองสิแยร์เห็นว่าการเมือง(the politics)ก็คือเรื่องของการตั้งคำถามต่อการแบ่งแยกการรับรู้ที่มีอยู่เดิมในสังคม ด้วยภาษาใหม่และการแบ่งแยกการรับรู้ชุดใหม่ โดยเฉพาะการแบ่งแยกการรับรู้ในเรื่องความเท่าเทียม การเมืองที่เกิดขึ้นบนฐานของการพูดคุยในปัญหาเรื่องใดเรื่องหนึ่ง โดยให้อิสระและระลึกถึงและเคารพในความเท่าเทียมที่ตน และผู้อื่นมี ด้วยการพร้อมที่จะฟังและพูดผ่านการแบ่งแยกการรับรู้ของกันและกันจึงเป็นสังคมการเมืองที่มีความเป็นการเมือง(the political) ซึ่งสำหรับรองสิแยร์แล้วสังคมการเมืองที่มีความเป็นการเมืองนั้นเป็นไปได้เฉพาะในสังคมการเมืองประชาธิปไตย แต่ก่อนอื่นรองสิแยร์เองก็ชี้ให้เห็นว่าสังคมการเมือง “ประชาธิปไตย” ดังที่พูดถึง/คิดถึงกันอยู่นั้นมีปัญหาเช่นกันดังกล่าวข้างต้นว่าในประชาธิปไตยของโลกสมัยใหม่นั้นก็คือเรื่องฉันทามติ(consensus)เป็นวิธีการของสังคมการเมืองประชาธิปไตยสมัยใหม่ที่ใช้ในการกีดกันความเห็นที่แตกต่างออกไป ผ่านภาพของการทำให้เห็นว่าฉันทามตินั้นเป็นเป็นความเห็นสาธารณะ สำหรับสิ่งที่เรียกว่า “ประชาธิปไตยสมัยใหม่” นั้นหากกล่าวให้ชัดเจนก็ต้องเรียกว่าแนวคิด “เสรีประชาธิปไตย” หรือก็คือความคิดทางการเมืองการปกครองประชาธิปไตยที่ผนวกเข้ากับฐานคิดแบบเสรีนิยม และรัฐ-ชาติ(nation-state) ที่อำนาจอธิปไตย(sovereignty)มีที่มาจากประชาชนที่มีความคิดแบบมีเหตุมีผล(rationality)เพียงพอที่จะยอมรับกฎเกณฑ์ในการปกครองที่เห็นว่าสมเหตุสมผล(justification) ขณะเดียวกัน “ประชาชน” ก็ยังถูกพูดถึง/คิดถึงในระดับ “ปัจเจกบุคคล(individual)” ที่แตกต่างหลากหลาย โดยเฉพาะในเรื่องความต้องการ(needs)ที่ไม่เท่ากัน ประชาชนจึงสามารถถูกตอบสนองด้วยการ “แบ่งแยก” ให้มีทางเลือกต่างๆมากมาย โดยที่ต่างคนก็ต่างคิด/ถูกทำให้คิดว่ามีสิทธิและเสรีภาพในการเลือกอย่างอิสระ, เท่าเทียม และเป็นเหตุเป็นผล ซึ่งถือได้ว่าเป็นการลดความขัดแย้งในสังคมการเมืองไปในตัว ในขณะเดียวกันรัฐเองก็ต้องมีความ “เป็นกลาง” ที่จะจัดสรรทางเลือกของความต้องการให้กับประชาชนอย่างเท่าเทียม และรัฐต้องไม่มี “ตื้นลึกหนาบาง” กับปัจเจกชนคนใดหรือกลุ่มใดเป็นพิเศษ ปัญหาที่ตามมาคือหากเมื่อประชาชนสามารถพูดถึง/คิดถึงในระดับปัจเจกชนที่แตกต่างหลากหลายแล้ว รัฐจะตอบสนองให้ครอบคลุม “ปัจเจกบุคคล” ได้อย่างไร<a name="_ftnref1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn1"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[1]</a> สิ่งที่ถูกคิดขึ้นมาตอบโจทย์นี้ก็คือฉันทามติ(consensus)นั่นเอง   ดังกล่าวมาแล้วว่าสิ่งที่ประชาธิปไตยหวาดกลัวที่สุดก็คือการที่อำนาจการตัดสินใจในการสาธารณะตกไปอยู่ในมือของคนเพียงคนเดียวหรือสมาชิกของสังคมการเมืองกลุ่มเล็กๆเพียงกลุ่ม เดียว ฉันทามติคือหลักการที่รัฐต้องตอบสนองความต้องการของแต่ละประชาชน/ปัจเจกบุคคลในส่วนที่ต้องการเหมือนๆกัน ฉันทามติจึงเกิดขึ้นพร้อมๆกับเสรีประชาธิปไตย แต่ขณะเดียวกันคำถามที่ตามมาคือ ฉันทามตินั้นเป็น “ประชาธิปไตย” ในลักษณะใด/ตรงไหน จะแน่ใจได้อย่างไรว่าฉันทามติไม่ใช่การแต่งองค์ทรงเครื่องใหม่ของเผด็จการเสียงข้างมาก ความเงียบ(การไม่แสดงออกว่าเห็นด้วยหรือไม่เห็นด้วยกับฉันทามติ)จะถูกรัฐนับรวมในรูปแบบใด ฯลฯ และกระทั่งรัฐเป็นกลางจริงหรือไม่<a name="_ftnref2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn2"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[2]</a> และต่างๆเหล่านี้ก็เป็นสิ่งที่รองสิแยร์ตั้งคำถามด้วยเช่นกัน สำหรับรองสิแยร์แล้วฉันทามติคือตัวอย่างที่ดีของการไม่มีการเมือง เพราะฉันทามตินั้นในที่สุดแล้วก็อาจเป็นการการบอกว่าความเห็นใดถูกนับรวม(inclusion) และความเห็นใดที่ถูกคัดออก(exclusion) การนับที่เกิดขึ้นจากการทำฉันทามติ แม้จะด้วยการใช้ความเท่าเทียมเป็นตัวตั้ง แต่ทว่าความเท่าเทียมนั้นก็พูดถึง/คิดถึงอย่างตัดขาดออกจากความแตกต่างหลากหลายของสมาชิกในสังคมการเมืองในสภาพเป็นจริง และการกันความเห็นออกไปนี้ก็คือการสร้าง “ส่วนที่ไม่ถูกนับรวม” ขึ้นในสังคม เป็นการสร้างอะไรบางอย่างให้เป็นเหมือนเขตแดนที่กางกั้นไม่ให้ส่วนใดส่วนหนึ่งของสังคมการเมืองเข้ามาแสดงตัวในพื้นที่ทางการเมือง และกระบวนการเช่นนี้ก็เป็นกระบวนการทำงานของตรรกะของการตรวจตรา/ตำรวจแบบหนึ่ง ประชาธิปไตยที่เอาฉันทามติเป็นตัวกำหนดการเป็นไปในการบริหารจัดการจึงเป็นประชาธิปไตยที่รองสิแยร์ไม่ถวิลหา เนื่องด้วยรองสิแยร์เห็นว่าเป็นเพียงกระบวนการจัดการแบบศาสตร์ของการจัดการทุกสิ่งทุกอย่างเป็นหนึ่งเดียว(science of the whole) รองสิแยร์เรียกประชาธิปไตยที่ปฏิเสธการไม่นับรวมส่วนใดส่วนหนึ่งแม้ส่วนเดียวในสังคมการเมืองภายใต้วาทกรรมอย่างฉันทามติว่า “หลังประชาธิปไตย(postdemocracy)”ที่ทุกๆความเห็น, ทุกๆอัตลักษณ์ต้องได้รับความสนใจ<a name="_ftnref3" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn3"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[3]</a> <span style="font-size: 16pt; font-family: "Browallia New"; mso-ansi-font-size: 14.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">          สังคมการเมืองที่รองสิแยร์เรียกว่าหลังประชาธิปไตยนี้ จึงเป็นพื้นที่ที่สามารถเกิดความเป็นการเมืองขึ้นได้ เพราะเมื่อทุกภาคส่วนของสังคมการเมืองถูกพูดถึง/คิดถึงอย่างเท่าเทียมกันอย่างเป็นอัตวิสัย การพูดคุยถกถียงอย่างไม่ลงรอยกันจะสามารถสรรสร้าง <span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">“<span style="font-size: 16pt; font-family: "Browallia New"; mso-ansi-font-size: 14.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">ประชาธิปไตย<span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">”<span style="font-size: 16pt; font-family: "Browallia New"; mso-ansi-font-size: 14.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;"> ให้กับชีวิตทางการเมืองของสมาชิกของสังคมการเมืองได้ ในกรณีเช่นนี้รองสิแยร์จึงกล่าวว่าในสังคมการเมืองที่มีความเป็นการเมืองเท่านั้นจึงจะเป็นสังคมประชาธิปไตย <span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">“<span style="font-size: 16pt; font-family: "Browallia New"; mso-ansi-font-size: 14.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">อย่างที่ควรจะเป็น<span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">”<span style="font-size: 16pt; font-family: "Browallia New"; mso-ansi-font-size: 14.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;"> การเมืองจึงดำรงไปกับประชาธิปไตย และประชาธิปไตยก็จะมีไม่ได้หากไม่มีการเมือง สังคมการเมืองเช่นนี้จึงอาจเรียกได้สั้นๆว่าคือ <span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">“<span style="font-size: 16pt; font-family: "Browallia New"; mso-ansi-font-size: 14.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">ประชาธิปไตย/การเมือง<span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">” <div style="mso-element: footnote-list;">มีต่อ <a href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237911">http://gotoknow.org/blog/iammean/237911</a> <hr width="33%" size="1" /> <div id="ftn1" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref1">[1]</a> ธเนศ วงศ์ยานนาวา, “บทวิพากษ์ปรัชญา/ตรรกะของระบอบเสรีประชาธิปไตย,” </div> <div id="ftn2" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref2">[2]</a> Anthony Arblaster, ibid, p. 86 – 90. </div> <div id="ftn3" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn3" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref3">[3]</a> Jacques Rancière, ibid, p. 102 - 106, 115 - 116. </div> </div>

2009-01-27T12:20:44+07:00

false 237909

2009-01-27T12:35:52+07:00

false

2009-01-27T12:30:51+07:00

การเมืองเรื่องสุนทรียะ ของ รองสิแยร์ ๔

10583

true ที่ยกมานี้นอกจากจะชี้ให้เห็นได้ถึงความใกล้เคียงกันทางความหมายของทั้งสองคำนี้ แต่กระนั้นก็ต้องกล่าวก่อนด้วยว่าในโลกภาษาอังกฤษนั้น ‘instruction’ มีความหมายที่สำคัญรองลงมาจาก ‘education’ และโดยตัวคำศัพท์นั้นมีนัยว่าเป็นเพียงส่วนหนึ่งของความรู้ที่ถูกคัดกรองโดยผู้ที่รู้หนังสือเพื่อที่จะสอนสั่งผู้ไม่รู้หนังสือ ในขณะที่ ‘education’ นั้นได้รับสืบทอดความหมายจากภาษาละตินคือ educere(; เอ – ดู – เซ – เร) ที่มีนัยถึงการฟูมฟัก, การชี้นำ, และการเลี้ยงดู ที่มีนัยไปถึงการที่มนุษย์ถูกสอนแล้วปรับความรู้นั้นให้เข้ากับโลกรอบๆตัว<a name="_ftnref1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn1"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[1]</a> การศึกษาในความหมายแบบนี้จึงแสดงให้เห็นปฏิสัมพันธ์ระหว่าง “ผู้มาก่อน”(ancestors)และ “ผู้มาทีหลัง”(descendents)อย่างชัดเจน นัยเช่นนี้ความรู้นั้นจึงควรถูกสอนทั้งหมดที่มีแล้วปล่อยให้เด็กนั้นนำมาปรับใช้เอาเอง ดังนี้แล้วจึงสามารถแบ่งกระบวนการทางความรู้ที่เกิดกับมนุษย์ได้อย่างน้อย 2 ข้อ คือ ข้อแรก “มนุษย์ถูกสอนความรู้” และ “มนุษย์ปรับความรู้” ซึ่งทั้งสองกระบวนการเป็นไปเพื่อ “มนุษย์เข้ากันได้กับโลกรอบๆตัว” <a name="_ftnref2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn2"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[2]</a> ในกรณีที่มนุษย์ที่มีอารยธรรมทางสังคมต้องดำรงอยู่ในสังคมการเมืองแล้วนั้น “โลกรอบๆตัว” ก็คือ “สังคมการเมือง” นี่จึงพาไปสู่ข้อสมมติฐานได้ว่า “สังคมการเมืองนั้นคือผู้อยู่หลังม่านของการฟูมฟัก, ชี้นำ, และเลี้ยงดูมนุษย์ในสังคมการเมืองผ่านตัวแทนหรือสถาบันที่สังคมการเมืองไว้วางใจเพียงพอ เช่นที่เพลโตมองว่า “ความรู้” ว่าด้วย “แบบ” นั้นเป็นสิ่งสำคัญในการสรรสร้างสังคมการเมืองที่ “ดี” และความรู้ที่ผ่านการคัดกรองจากนครด้วยมาตรฐานที่ “ดี” เช่น กฎหมาย และ จารีตประเพณีจะมีประสิทธิภาพ และประสิทธิพลผ่านระบบการศึกษาที่มุ่งหวังในการสร้างสมาชิกในสังคมให้เหมาะสมกับธรรมชาติของชีวิตในสังคมการเมือง แต่กระนั้นการศึกษานั้นก็สมควรที่จะคำนึงถึงขอบเขตของชนชั้น เนื่องด้วยความรู้แต่ละ “แบบ” นั้นก็เหมาะสมและสำคัญต่อแต่ละชนชั้นต่างกันไป สำหรับเพลโตแล้วมนุษย์จึงสำคัญน้อยกว่าสังคมการเมือง เช่นนั้นแล้วจึงหมายความต่อไปได้ว่า “การศึกษานั้นมีหน้าที่ในการจำกัด/ครอบงำความรู้ของสมาชิกของแต่ละชนชั้นในสังคมการเมือง” ทว่าในช่วงกระแสมนุษยนิยม(Humanism) มีการมองการศึกษาที่แตกต่างออกไป การศึกษาถูกมองว่าเป็นเครื่องมือที่ช่วยให้มนุษย์มีชีวิตที่ “ดี” ในสังคม ความรู้จึงไม่ได้ถูกสร้างเพื่อตอบสนองความมั่นคงสังคมการเมืองเป็นหลัก ในทางกลับกันกลับเชื่อว่าหากความรู้ที่ดี สร้างมนุษย์ที่ดี สุดท้ายก็จะได้ได้สังคมการเมืองที่ดี อันจะก่อให้เกิดชีวิตทางการเมืองที่ดีตามมาเอง การศึกษาจึงเป็นการปลดปล่อยมนุษย์ออกจากค่านิยม, จารีตประเพณีเดิมๆของสังคมการเมือง กระนั้นขณะเดียวกันการศึกษานั้นก็เป็นเครื่องมือที่สังคมการเมืองจำเป็นต้องควบคุมและต้องใช้ในการสร้างสมาชิกของสังคมการเมืองที่ตอบสนองต่อรูปแบบของสังคมการเมืองแบบรัฐ-ชาติ(Nation-State)ที่เกิดขึ้นใหม่ในช่วงเวลาใกล้ๆกันด้วย ดังนั้นมนุษย์จึงถูกการศึกษา “พัฒนา” ให้กลายเป็นพลเมืองไปพร้อมๆกับมนุษย์ที่สมบูรณ์<a name="_ftnref3" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn3"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[3]</a> แต่แน่นอนหากเป็นภาษาของรองสิแยร์แล้วนี่คือตัวอย่างของตรรกะของการตรวจตรา/ตำรวจที่ชัดเจนยิ่ง วิวาทะระหว่างฝ่ายที่เสนอให้มองการศึกษาแบบ educere ที่กล่าวว่านี่เป็นการศึกษาที่เป็น “การศึกษา” ที่กลับไปสู่รากเหง้า ในขณะเดียวกันฝ่ายที่เห็นว่าอย่างไรเสียการศึกษาก็เป็นไปได้แต่ในทาง instruction นั้นเพราะการ educere เองสุดท้ายก็ไม่ได้หลุดไปจากความพยายามในการสร้างให้ผู้รับการศึกษารับรู้แต่เฉพาะสิ่งที่สังคมเห็นว่าดี เห็นว่าเหมาะสมอยู่ดี วิวาทะระหว่างนักการศึกษา 2 ฝ่ายนี้สืบทอดมาตั้งแต่ช่วง ศ.ต. ที่ 18 ตอนปลายก็ยังไม่มีข้อสรุป แต่ที่ปฏิเสธไม่ได้คือผลจากวิวาทะทั้งสองฝ่ายได้ช่วยพัฒนาฐานคิดในเรื่องการจัดการการศึกษาในทางการเมืองในเวลาต่อมาเป็นอย่างมากทีเดียว<a name="_ftnref4" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn4"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[4]</a> การถกเถียงในเรื่องการศึกษาในหมู่นักการศึกษาจึงสามารถสนับสนุนความคิดของรองสิแยร์ได้อย่างชัดเจน เห็นได้ว่าการที่การศึกษานั้นเกิดมิติขึ้น 2 มิติ คือมิติว่าด้วยการครอบงำ และมิติของการปลดปล่อยนั้น แสดงให้เห็นว่ามีความพยายามของนักการศึกษาที่เชื่อว่าการศึกษาซึ่งเป็นแหล่งที่มาสำคัญของความรู้ของสมาชิกในสังคมการเมือง พยายามนำเอาการศึกษาที่แท้จริง กลับมาแทนการชี้นำ หากพูดด้วยภาษาของรองสิแยร์ก็คือความพยายามในการนำความเป็นการเมือง(the political) กลับมาสู่สิ่งที่ถูกรับรู้ว่า “การศึกษา” เพราะการศึกษาสิ่งเดียวกันนั้นถูกรับรู้ทั้งในแบบ  educere และ instruction และนั่นทำให้นักวิชาการการศึกษาได้มีโอกาสเข้ามาพูดคุยกันได้ ซึ่งก็เป็นไปเพื่อสรรสร้าง “การศึกษา” ให้วัฒนาต่อไป กลับมาสู่สิ่งที่รองสิแยร์เรียกว่า “ความเป็นการเมือง” นั้น เป็นเรื่องของความไม่ลงรอย(dis-agreement)ตรรกะของการตรวจตรา/ตำรวจ(the police)และการเมือง(politics) <a name="_ftnref5" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn5"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[5]</a> ที่ฝ่ายหนึ่งต้องการเก็บกดปิดกั้น และอีกฝ่ายหนึ่งต้องการปลดปล่อย ซึ่งเป็นเรื่องที่ต่อสู้กับในเรื่องของการรับรู้ในสังคมที่ กล่าวง่ายๆ ความเป็นการเมืองจะเกิดขึ้นทันทีเมื่อมีการตั้งคำถามตามการแบ่งแยกการรับรู้ในเรื่องต่างๆจากส่วนต่างๆที่สังคมกระทำต่อสมาชิกของสังคม ดังนั้นความเป็นการเมืองของรองสิแยร์จึงเป็นพื้นที่แห่งการถกเถียง และพิจารณาด้วยเหตุและผลของสมาชิกในแต่ละภาคส่วนของสังคม ความเป็นการเมืองจึงเป็นพื้นที่แห่งสิทธิของสมาชิกของสังคมการเมืองที่สามารถแสดงออกได้อย่างเท่าเทียมกันอย่างแท้จริง<a name="_ftnref6" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn6"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[6]</a> ซึ่งสิ่งนี้เองที่ความเท่าเทียมจะกลายเป็นความเท่าเทียมที่แท้จริงไม่ใช่ความเท่าเทียมที่ถูกยกมาเป็นข้ออ้างดังที่เคยเป็นอยู่ภายใต้สังคมที่ใช้ตรรกะของการตรวจตรา/ตำรวจ และเมื่อความเป็นการเมืองถูกนำกลับมาสู่การเมือง สังคมที่ไร้การเมืองก็จะกลายเป็นสังคมการเมืองที่สมาชิกในทุกภาคส่วน(parts)สามารถเข้ามามีส่วนร่วมในการเมืองการปกครองของตนได้อย่างเต็มที่ ความไม่ลงรอยในทางการเมืองในที่สุดจึงเป็นการสรรสร้างสังคมการเมืองให้เกิดขึ้น และจุดนี้เองจึงจะเป็นการสรรสร้าง “ประชาธิปไตย” ให้กับชีวิตทางการเมืองของสมาชิกของสังคมการเมืองได้ การเมืองของรองสิแยร์จึงเป็นเรื่องของสุนทรียะในการถกเถียงมากกว่าสยบยอม เป็นเรื่องของการแสดงออกมากกว่าเก็บกดปิดกั้น เป็นเรื่องของการนำเอาผู้ที่ไม่เคยรับรู้ว่าเกี่ยวข้องมาเกี่ยวข้องกัน และเป็นการให้ที่ยืนในสังคมที่มีการเมืองให้กับผู้ที่ไร้ที่ทางในสังคม<a name="_ftnref7" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn7"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[7]</a> การเมืองจึงเป็นเรื่องที่เกี่ยวพันกับภาษาเพราะนอกจากภาษาจะถูกใช้ไปพร้อมๆกับการแบ่งแยกการรับรู้แล้วนั้น การที่จะสามารถตั้งคำถามกับการแบ่งแยกการรับรู้เองก็ต้องทั้งกระทำผ่านภาษา ทั้งยังต้องใช้ภาษาเป็นเครื่องมือในทางการเมืองเพื่อต่อกรกับสิ่งที่เคยพูดไม่ได้/คิดไม่ถึงมาก่อน<a name="_ftnref8" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn8"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[8]</a> <div style="mso-element: footnote-list;">มีต่อ <a href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237909">http://gotoknow.org/blog/iammean/237909</a> <hr width="33%" size="1" /> <div id="ftn1" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref1">[1]</a> Stanley Leathes. What is Education?. London : G. Bell & Sons Ltd.(1913), p. 1 - 2. </div> <div id="ftn2" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref2">[2]</a> G. B. Clough. A Short History of Education. London : Ralph Holland & CO.(1904), p. 1. </div> <div id="ftn3" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn3" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref3">[3]</a> John Dewey, Democracy and Education : an Introduction to the Philosophy of Education. (New York : The Free Press, 1994), p. 81 – 95. </div> <div id="ftn4" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn4" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref4">[4]</a> Charles C. Boyles. Story of The National Education. New York · Chicago · Boston : Charles Scribner’s Son, 1919), p. 363 – 373. </div> <div id="ftn5" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn5" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref5">[5]</a> Dis-agreement มาจากคำว่า Mésentente แปลเป็นภาษาอังกฤษว่า dis-census ส่วน police มาจาก la politique/police ขณะที่ politics มาจาก la politique/politique  จึงเห็นได้ว่ารองสิแยร์เองก็มองการเมือง(la politique) เป็น 2 นัย หรือพูดอีกทางหนึ่งคือทั้งตรรกะของการตรวจตรา/ตำรวจ และ การเมืองนั้นต่างเป็นการเมืองทั้งคู่ ซึ่งอยู่ด้วยกันเพียงแต่จะพูดถึง/คิดถึงในลักษณะใด หรือก็คือแม้แต่ตัวการเมือง(la politique) เองก็ต้องถูกเข้าใจผ่านมโนทัศน์เรื่องการแบ่งแยกการรับรู้เช่นกัน </div> <div id="ftn6" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn6" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref6">[6]</a> Jacques Rancière, Dis-Agreement, p. 57 - 58. </div> <div id="ftn7" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn7" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref7">[7]</a> Jacques Rancière, ibid, p. 89. ในภาษาฝรั่งเศสใช้คำว่า la part des sans-part มีสำนวนแปลว่า the portion of the portionless แปลได้ว่า “ส่วนของความไม่เป็นส่วน” สำนวนแปลของไชยรัตน์ เจริญสินโอฬารใช้ว่า “ส่วนที่ไม่เป็นส่วนทางการเมือง” </div> <div id="ftn8" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn8" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref8">[8]</a> Solange Guénoun and James H. Kavanagh(interview), ibid, p. 12. </div> </div>

2009-01-27T12:17:03+07:00

false 237908

false

2009-01-27T12:22:18+07:00

การเมืองเรื่องสุนทรียะ ของ รองสิแยร์ ๓

10583

2009-01-27T12:13:08+07:00

false 237906

false

2009-01-27T12:17:40+07:00

การเมืองเรื่องสุนทรียะ ของ รองสิแยร์ ๒

10583

true คำว่าสุนทรียะหรือสุนทรียศาสตร์(aesthetics, esthetics)ในทางปรัชญานั้นมีความหมายว่า การศึกษาในเรื่องของความงาม และสิ่งที่เกี่ยวข้องเช่น ความประเสริฐ(sublime), ความโศกา(the tragics), ความน่ารังเกียจ(the ugly), ความขำขัน(humorous) เป็นต้น เป็นการศึกษาในเรื่องการให้คุณค่า, การตัดสินคุณค่าในเรื่องต่างๆของมนุษย์ โดยรากทรัพท์คำๆนี้มาจากคำกรีกโบราณว่า αισθητικô&sigmaf;(aisthetikôs ; เอสเธทิคอส) ซึ่งมีความหมายว่าผู้ซึ่งรับรู้สิ่งต่างๆด้วยผัสสะของตน<a name="_ftnref1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftn1"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[1]</a> โดยความหมายเช่นนี้แล้วสุนทรียศาสตร์จึงดูราวกับว่าไม่น่าจะเกี่ยวข้องกับการเมืองที่ตรงไหน แต่สำหรับรองสิแยร์แล้วเขามองสุนทรียศาสตร์ที่เข้าเกี่ยวข้องกับการเมืองใน 2 ทาง ทางแรกรองสิแยร์เห็นว่าสุนทรียศาสตร์ทางการเมืองนั้นก็คือการต่อสู้กันด้วยการแบ่งแยกการรับรู้ การเมืองและตรรกะของการตรวจตรา/ตำรวจเป็นสิ่งที่พูดถึง/คิดถึงเรื่องใดๆอย่างแตกต่างกัน แล้วตัดสินเรื่องใดเรื่องนั้นด้วยการรับรู้ของตน ส่วนอีกทางหนึ่งนั้นสุนทรียศาสตร์เป็นเรื่องทางศิลปะซึ่งเป็นเรื่องของวิธีทางต่างๆที่จะทำเรื่องใดๆ(way of doing) ซึ่งเป็นเรื่องที่ตรงกันข้ามกับการแสดงออก(representative)ที่เป็นเรื่องของการแบ่งแยก(distinguish)ศิลปะต่างๆออกจากกันเพื่อรับรู้ในทางใดทางหนึ่ง การแสดงออกจึงเป็นการแปลง(transform)ศิลปะต่างๆให้กลายเป็นเรื่องของการรับรู้ และกลายเป็นความคิดว่าด้วยเรื่องต่างๆ ว่ากระทำอย่างมีเจตจำนง(intention)หรือไม่, สมบูรณ์(complete)หรือไม่ และมีสติ(conscious)หรือไม่<a name="_ftnref2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftn2"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[2]</a> หากสรุปก็คือสุนทรียศาสตร์สำหรับรองสิแยร์แล้วในทางหนึ่งก็คือการต่อสู้จากการสถาปนาสิ่งใดๆให้สังคมรับรู้ได้/รับรู้ไม่ได้ และอีกทางหนึ่งก็คือเรื่องของสิ่งใดๆที่ถูกมนุษย์รับรู้อย่างไร การที่การเมืองของรองสิแยร์เป็นเรื่องที่เกี่ยวพันกันกับ สุนทรียศาสตร์ ก็พอจะเห็นได้ว่าเพราะสำหรับรองสิแยร์แล้ว สังคมการเมือง/ประชาธิปไตยนั้นเป็นเรื่องของการไม่ลงรอยกันของการรับรู้ ซึ่งแน่นอนการรับรู้เป็นเรื่องทางผัสสะ และซึ่งแน่นอนว่าต้องมีการตัดสินคุณค่าที่ต่างเป็นเรื่องที่ปรากฏในนิยามของสุนทรีศาสตร์ที่กล่าวถึงข้างต้น   ภาษา/การเมือง,  การแบ่งแยกการรับรู้ และ การเมืองที่มีความเป็นการเมือง           รองสิแยร์ได้แยกปฏิบัติการของสิ่งที่เรียกว่าภาษา(logos)<a name="_ftnref3" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftn3"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[3]</a>ออกเป็น 2 ด้าน ด้านแรกคือคำพูด(speech) และส่วนที่สองคือสิ่งที่เข้าใจ(account)ในคำพูด ทั้งสองส่วนนี้ทำงานร่วมกัน ซึ่งกระบวนการเช่นนี้เกิดได้กับมนุษย์ซึ่งเป็นสัตว์ที่สามารถใช้เหตุใช้ผลเป็น(logical animal)เท่านั้น สิ่งที่เกิดขึ้นคือช่องว่าง(gap)ของความเข้าใจระหว่างคำพูด และสิ่งที่เข้าใจนี้เองที่ทำให้การเมืองเกิดขึ้นเพราะการจัดระบบระเบียบทางสังคมการเมืองที่สำคัญแบบหนึ่งคือการจัดการกับการใช้ภาษาว่าสิ่งใดที่สามารถ “พูดได้/คิดได้/พูดไม่ได้/คิดไม่ได้”  กระบวนการเช่นนี้เป็นการจัดการในเรื่องของการรับรู้ที่สังคมการเมืองกระทำกับสมาชิกในสังคมการเมือง ที่รองสิแยร์เรียกว่าการแบ่งแยกการรับรู้(the partition of the perceptible) <a name="_ftnref4" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftn4"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[4]</a>  ที่สมาชิกในสังคมถูกทำให้มี “ความรู้” ในสิ่งที่สังคมการเมืองต้องการผ่านการใช้ “วินัยทางภาษา” ที่ส่งผลต่อการคิด/การพูด/การแสดงออกของสมาชิกในสังคมการเมือง สิ่งที่สมาชิกในสังคมการเมืองรู้จึงเป็นสิ่งที่สังคมการเมืองต้องการให้รู้ ซึ่งรองสิแยร์เรียกว่าความรู้ในฐานะสิ่งที่ควรทำ/ต้องทำ(knowledge as know-how, savoir) ไม่ใช่ความรู้ที่เป็นการปลดปล่อยมนุษย์ออกจากพันธนาการแห่งความเขลา แต่เป็นความรู้ที่ขณะเดียวกันเป็นความไม่รู้(ignorance)ไปในเวลาเดียวกัน<a name="_ftnref5" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftn5"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[5]</a> เรื่องคล้ายๆกันนี้มีการถกเถียงกันในหมู่นักการศึกษาอยู่พอสมควร โดยเฉพาะการที่ในยุโรปช่วงปลาย ศต. ที่ 18 – ต้น ศ.ต. ที่ 19 นั้น เกิดกระบวนการการเคลื่อนไหวต่างๆมากมาย ซึ่งโดยเกือบทั้งหมดเป็นเรื่องเกี่ยวกับเรื่องที่อ้าง “อำนาจของปวงชน(popular power)” ซึ่งเป็นผลจากข้อเขียนทางการเมืองของนักปรัชญา และนักทฤษฎีทางการเมืองในยุโรปเอง อย่างยิ่งหลังจากการเผยแพร่งานเขียนของอเลคซิส เดอ ทอคเกอร์วิลล์(Alexis-Charles-Henri Clérel de Tocqueville) อิทธิพลทางความคิดเหล่านี้ ต่างคาดหวังให้สมาชิกในสังคมการเมืองแสดงบทบาททางการเมือง(active role)มากขึ้นมากกว่าที่จะรอเป็นฝ่ายรอรับรู้(passive role)การตัดสินใจจากรัฐเท่านั้น สมาชิกในสังคมการเมืองทุกคนถูกเชื่อว่าต่างมีความสำคัญเท่าเทียมกันหมด และเป็นหน้าที่ของรัฐที่ต้องสนใจรับฟัง<a name="_ftnref6" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftn6"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[6]</a> ประชาธิปไตยยุคใหม่จึงเกิดจากความต้องการให้สมาชิกของสังคมการเมืองที่ตระหนักรู้ถึงการมีอำนาจของตนเข้ามามีส่วนในการเมืองการปกครองมากขึ้น อันสัมพันธ์อย่างยิ่งกับการเจริญเติบโตขึ้นของระบบการศึกษา<a name="_ftnref7" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftn7"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[7]</a> และความกว้างขวางของการรับรู้(โดยเฉพาะอย่างยิ่งจากพัฒนาการของเทคโนโลยีในทางการสื่อสารมวลชน) ทำให้การเลือกตั้งตัวแทนที่ทำให้ได้รัฐบาลที่มีอายุทำงานยาวนานนั้น อาจไม่สามารถตอบสนองความต้องการของสมาชิกในสังคมการเมืองได้อย่างตรงประเด็น การเห็นว่าประชาธิปไตยตัวแทนนั้นมีช่องว่าง(gap)ระหว่างกลุ่มที่ปกครอง(The Governors) กับกลุ่มที่ถูกปกครอง(The Governed)จึงเกิดความพยายามที่จะทำให้ “เสียง” ของพวกผู้ที่ถูกปกครองนั้นเข้าถึงพวกผู้ปกครองยิ่งขึ้น จึงได้เริ่มมีรัฐประชาธิปไตยในปลาย ศ.ต. ที่ 19 จำนวนมากบรรจุกระบวนการหนึ่งเข้าไปในรัฐธรรมนูญ  กระบวนการนี้ตั้งอยู่บนระบบทางความคิดที่ว่ารัฐบาลต้องดำเนินนโยบายในเชิงรุกด้วยการ “เดินไปหาประชาชน” ไม่ใช่เพียง “รอประชาชนเข้ามาหา” โดยสมาชิกของสังคมจะถูกให้ความหมายว่าเป็น “ประชาชนที่มีอำนาจ(sovereign people)” และรัฐบาลต้องดำเนินกิจการสาธารณะด้วยฉันทามติ(government of consent)ของประชาชนผู้มีอำนาจนั้น<a name="_ftnref8" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftn8"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[8]</a> <div style="mso-element: footnote-list;">มีต่อ <a href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237906">http://gotoknow.org/blog/iammean/237906</a> <hr width="33%" size="1" /> <div id="ftn1" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftnref1">[1]</a> Peter A. Angles. The Harper Collins Dictionary of Philosophy. (New York : Harper Resource, 1992), p. 4. </div> <div id="ftn2" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftnref2">[2]</a> Solange Guénoun and James H. Kavanagh(interview), ibid, p. 11 - 12. </div> <div id="ftn3" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn3" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftnref3">[3]</a> รองสิแยร์ใช้คำว่า logos ทับศัพท์ตลอด ซึ่งในที่นี้จะแปลว่า ภาษา แต่ในความเป็นจริงเข้าใจว่ารองสิแยร์ต้องการใช้คำว่า logos เพื่อเน้นให้เห็นถึงนัยของการพูด/การคิด/การใช้ภาษาที่ต้องเป็นไปอย่างเป็นเหตุเป็นผล(rationality) เห็นจากการที่เขาอธิบายว่าการเข้าใจในการทางเมืองนั้นเกิดจากการ analogia ของแต่ละภาคส่วนของสังคม/ชุมชน ซึ่งคำว่า analogia ในภาษากรีก(αναλογία)นั้นสามารถแปลได้ว่า วิธีแห่งการใช้เหตุใช้ผล(by the means of rationality) เพิ่มเติมโปรดดูเปรียบเทียบกับเชิงอรรถที่ 3 โดยละเอียดโปรดดู ธเนศ  วงศ์ยานนาวา, “แนวคิดทางการเมือง และสังคมของตะวันตก 2,” ประมวลสาระชุดวิชา แนวคิดทางการเมืองและสังคม. (กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช), น. 3-1 – 3-65. </div> <div id="ftn4" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn4" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftnref4">[4]</a> Jacques Rancière, ibid, p. 22 – 23, 26. อนึ่งคำนี้ในภาษาฝรั่งเศสคือ le partage du sensible น่าสนในว่าคำว่า partage ในภาษาฝรั่งเศสนั้นมีนัย 2 แบบคือ “มีร่วมร่วมกัน(to share, to have in common)” และ “การแบ่งแยก(to divide)” </div> <div id="ftn5" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn5" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftnref5">[5]</a> Jacques Rancière, “Thinking Between Discipline : an aesthetic of knowledge,” Jon Roffe(trans.) PARRHESIA(1, 2006), p, 1 – 12. </div> <div id="ftn6" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn6" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftnref6">[6]</a> Anthony Arblaster, ibid., p .37, 45. อนึ่งหนังสือของทอคเกอร์วิลล์ที่กล่าวถึงคือ Democracy in America ซึ่งพิมพ์ครั้งแรกเมื่อ ค.ศ. 1836(บางที่อ้างว่า ค.ศ. 1835) </div> <div id="ftn7" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn7" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftnref7">[7]</a> ความน่าสนใจเพิ่มเติมคือ การปลดปล่อย(liberate)ทางความคิด, ความรู้ของนักมนุษยนิยม(humanist)นั้น เป็นกระแสต่อต้านการครอบงำของศาสนจักร และระบบศักดินาสวามิภักดิ์(feudal) ซึ่งครองอำนาจในการมองโลกในช่วงยุคกลาง/ยุคมืด การนิยามวิชาความรู้ต่างๆทางสังคมศาสตร์ที่เกิดขึ้นหลังยุคเรเนอซองส์จึงมีชื่อเรียกรวมๆว่า “ศิลปะแห่งการปลดปล่อย(Liberal Art)”. อนันตชัย เลาหะพันธุ, , เรื่องน่ารู้ในยุโรปสมัยกลาง. (กรุงเทพฯ : ศักดิ์โสภาการพิมพ์, 2550), น. 6. </div> <div id="ftn8" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn8" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237904/#_ftnref8">[8]</a> Alan F. Hattersley, ibid., p.194. </div> </div>

2009-01-27T12:09:27+07:00

บางส่วนจากภาคนิพนธ์ false 237904

false

2009-01-27T12:15:13+07:00

การเมืองเรื่องสุนทรียะ ของ รองสิแยร์ ๑

10583

2009-01-27T12:01:40+07:00

false 237903

false

2009-01-27T12:01:40+07:00

ฌาคส์ รองสิแยร์ กับ การเมืองและสังคมประชาธิปไตย ๓

10583

true ความ “เท่ากัน” นั้นจึงเป็นปัญหาสำคัญของสังคมการเมืองประชาธิปไตย แต่อันที่จริงแล้วการที่สมาชิกในสังคมการเมืองถูกทำให้เท่ากันนี้ หากมองในมุมหนึ่งนั้นก็เป็นเรื่องที่เป็นประเด็นหลักของสังคมการเมืองประชาธิปไตยตั้งแต่ต้น ดูจากคำว่า “ประชาธิปไตย” ในภาษาอังกฤษ(Democracy)นั้นมีรากมาจากภาษากรีกโบราณคือ δημοκρατια (Demokratia ; ดีโมคราทีอา) มาจากการสนธิระหว่าง δήμο&sigmaf;(démos ; เดมอส  = people/mob) และ κρατο&sigmaf;(kratos ; คราทอส  = power/rule) ดังนั้นความหมายอย่างพื้นฐานที่สุดโดยรากศัพท์แล้ว “ประชาธิปไตย” คือ “ประชาชนปกครอง” แม้ในเอเธนส์จะไม่ใช่นครรัฐแรกที่มีการปกครองแบบนี้ แต่ประชาธิปไตยของเอเธนส์ได้กลายเป็นความคิดทางการเมืองที่สำคัญสูงสุดในแง่ของ “การพัฒนาทางความคิดที่เอาประชาชนมาปกครอง” เนื่องด้วยเป็นครั้งแรกที่รวมเอา “คนจน” ไว้ในกระบวนการตัดสินใจแบบทางตรงในกิจการสาธารณะของนคร การเกิดขึ้นของ “ประชาธิปไตยในเอเธนส์” จึงเป็นเรื่องของความตระหนักรู้ในการมี “พลัง(kratos)” ของ “ผู้คน(démos)” เห็นได้จากความพยายามที่จะสร้างสถาบันหรือองค์กรทางการเมืองบางอย่าง ที่สมาชิกในสังคมการเมืองได้ลดความพยายามในการผูกขาดอำนาจและการตัดสินใจสาธารณะโดยคนเพียงคนเดียวหรือกลุ่มคนจำนวนน้อย ที่กล่าวว่าผู้คน(démos)สำคัญเพราะแต่เดิมผู้คน(démos)ไม่ได้สำคัญมากนัก เห็นได้จากในภาษากรีกโบราณนั้นจะเรียกประชาชนว่า λαό&sigmaf;(laόs ; ลาโอส = the singular) หรือ λαοί(laoí ; ลาโอย = the plural) ซึ่งมีความหมายว่าเป็น “คน” เท่านั้น ในจุดเริ่มแรกสังคมการเมืองประชาธิปไตยจึงเป็นสังคมการเมืองที่วางฐานบนความคิดที่นำเอาส่วนของสังคมที่ไม่เคยถูกพูดถึง/คิดถึงมารวมไว้ และสิ่งนี้สังคมประชาธิปไตยจึง “น่าจะเป็น” เป็นสังคมที่มี “ความเป็นการเมือง” ในความหมายของรองสิแยร์อยู่ตั้งแต่ต้น ทว่าหากพิจารณาดีๆแล้ว การที่ laoí กลายเป็น démos นั้น เป็นไปเพื่อตอบสนองต่อความต้องการของสังคมเอเธนส์ที่จะปฏิเสธที่จะให้อำนาจผูกขากกับคนๆเดียว เช่นกษัตริย์/ผู้นำเผ่า(βασιλιύ&sigmaf; – basiliús ; บาซิลิอุส) หรือกลุ่มเดียว เช่น เหล่านายกอง(στρατηγό&sigmaf; – strategόs ; สะตราเทโกส) จึงดึงเอา démos ที่เป็น “พวกมาก” ในสังคมมาเป็นอำนาจในทางการปกครอง และสิ่งนี้จะเกิดได้ก็ต่อเมื่อสมาชิกของสังคมการเมืองนั้นต้องเชื่อ/ถูกทำให้เชื่อว่า ทุกคนเท่าเทียมกันในพื้นที่สาธารณะ ความคิดเช่นนี้หากคิดในอีกทางหนึ่งนั้น démos ไม่ได้เท่าเทียมกันกับพวกชนชั้นสูง แต่กลับกันเป็นการ “ถูกทำให้เท่า” แบบ “เทียม” เพื่อผลประโยชน์ของชนชั้นสูงของสังคมเอเธนส์ กรณีเช่นนี้รองสิแยร์แม้มองว่าการที่ démos สามารถเข้ามามีส่วนร่วมในการเมืองการปกครองของนคร แต่ démos ก็เป็นได้เพียง “ภาพฝัน” ของรูปแบบการปกครองที่ให้โอกาส “คน” จำนวนมากมารวมๆกันเพื่อเข้าเป็นส่วนหนึ่งของสังคมการเมือง และเพื่อพูดเพื่ออ้างอิงอำนาจ/ถูกนำไปอ้างอิงอำนาจที่ démos เช่นนี้การมีอยู่ของ démos จึงกล่าวสั้นๆได้ว่าเป็นการมีอยู่จากการที่ démos “ต้อง” แสดงบทบาททางการเมืองของตนออกมาจากโอกาสที่ตนได้รับเพื่อที่จะได้มีส่วนร่วมในสังคมการเมือง กรณีนี้พิจารณาต่อไปได้ว่าความเท่าเทียม(equality)นั้นเอาเข้าจริงอาจเป็นเพียงข้อกล่าวอ้างของตรรกะของการตรวจตรา/ตำรวจของสังคม เพราะสำหรับรองสิแยร์แล้วความเท่าเทียมนั้นหากเกิดด้วยการที่สมาชิกของสังคมการเมืองถูกกระทำให้เท่ากัน(passive actor)แล้วนั้น มันก็คือกระบวนการของการตรวจตรา/ตำรวจอย่างหนึ่งที่พร้อมที่จะเก็บกดปิดกั้นเสียงที่จะพูด/คิดในสิ่งที่แตกต่างออกไป ดังนั้นสิ่งที่รองสิแยร์เรียกว่า “ความเท่าเทียมที่แท้จริง” นั้นจึงเป็นความเท่าเทียมที่สังคมการเมืองพร้อมที่จะรับฟังทุกๆเสียงที่พูด/คิดของสมาชิกจากทุกๆภาคส่วนของสังคมการเมืองต่างหาก<a name="_ftnref1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237901/#_ftn1"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[1]</a> ความเท่าเทียมของรองสิแยร์จึงไม่ใช่ความเท่าเทียมที่ถูกพูดถึง/คิดถึงในสถานะที่เป็นเป้าหมาย(destination) แต่เป็นความเท่าเทียมที่ถูกใช้ในการแบ่งส่วนต่างๆของสังคมออกระหว่างผู้ที่ “เท่า” และ “ผู้ที่ไม่ได้นับรวมว่าเท่า” หรือก็คือความเท่าเทียมเป็นเครื่องมืออย่างหนึ่งในการสร้างความไม่เท่าเทียมในสังคม<a name="_ftnref2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237901/#_ftn2"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[2]</a> มีต่อ <a href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237903">http://gotoknow.org/blog/iammean/237903</a> <div style="mso-element: footnote-list;"> <hr width="33%" size="1" /> <div id="ftn1" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237901/#_ftnref1">[1]</a> Jacques Rancière, ibid, p. 33 - 35. ตัวอย่างที่ดีคือการที่การเมืองของเอเธนส์นั้น เป็นลักษณะของการผูกสัมพันธ์ระหว่างครอบครัวของนักการเมืองและชนชั้นสูงราวๆ 100 ครอบครัวที่แม้ลดบทบาทลงหลังยุคของคลีอิสเธเนส(Cleisthenes) แต่ครอบครัวเหล่านี้ก็พยายามสร้างระบบอุปถัมป์(the politics of largess)กับพวกคนจน และเกิดการสร้างกลุ่มทางการเมือง(the political club)เพื่อวางยุทธศาสตร์ในการอภิปรายในสภาโดยเฉพาะเรื่องเนรเทศ(ostracism) ซึ่งมติที่เกิดขึ้นก็จะมีผลต่อการสนับสนุนจากเพื่อนฝูง, ญาติพี่น้อง และพันธมิตรในสภา. [ไชยันต์ ไชยพร. Pre Modern. (กรุงเทพฯ : Way of Book, 2551), น. 66 – 109.] และระบบอุปถัมป์ดังกล่าวนี้ทำให้การซื้อเสียงไม่เป็นเรื่องที่ผิด เนื่องด้วยถือเป็นการตอบแทนให้กับคนจนที่ต้องสละเวลามาออกเสียงให้กับคนรวย(ที่เป็นผู้อุปถัมป์ของครอบครัวตน). [Anthony Arblaster, Democracy. (Buckingham · Philadelphia : Open University Press, 2002), p. 21.] กรณีเช่นนี้ชี้ให้เห็นว่า “อำนาจ” ที่มาจาก “ความเท่าเทียม” กันของสมาชิกในสังคมนั้นเอาเข้าจริงก็สามารถถูกใช้ให้เป็นไปเพื่อความต้องการของบางกลุ่มบางพวกได้เสมอ </div> <div id="ftn2" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237901/#_ftnref2">[2]</a> Solange Guénoun and James H. Kavanagh(interview), “Jacques Rancière : Literature, Politics, Aesthetics : Approaches to Democratic Disagreement,” Substance 92, 2000, p. 3. </div> </div>

2009-01-27T11:56:56+07:00

false 237901

false

2009-01-27T12:02:43+07:00

ฌาคส์ รองสิแยร์ กับ การเมืองและสังคมประชาธิปไตย ๒

10583

true ฌาคส์ รองสิแยร์ กับ การเมืองและสังคมประชาธิปไตย ฌาคส์ รองสิแยร์ (Jacques Rancière) เป็นนักคิดชาวฝรั่งเศสที่มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์มากที่สุดคนหนึ่งของช่วงหลังทศวรรษ 1990 ความคิดของรองสิแยร์ยากที่จะจะจัดกลุ่มว่าเป็นนักวิชาการสาขาใด แต่ที่น่าสนใจคือรองสิแยร์มองสิ่งที่เรียกว่า “การเมือง” ในรูปแบบที่แตกต่างไปจากการมอง “การเมือง” ที่มีอยู่เดิมในวงวิชาการ โดยนำเอาความคิดแบบสุนทรียศาสตร์(aesthetics)มาใช้ในการมอง “การเมือง” ว่าคือการท้าทาย, ตั้งคำถามต่อระบบการรับรู้ของคนในสังคมพร้อมนำเสนอการรับรู้ชุดใหม่ให้กับสังคม ผ่านการนำเสนอผ่านมโนทัศน์/ความคิดรวบยอด(concept)ว่าด้วย “การแบ่งแยกการรับรู้(the partition of the perceptible)”<a name="_ftnref1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftn1"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[1]</a> ในเรื่องเกี่ยวกับ “ประชาธิปไตย” นั้นหากกล่าวโดยสรุปแล้วฌาคส์ รองสิแยร์ไม่ได้มองว่าประชาธิปไตยคือระบบ หรือวิถีชีวิตทางสังคม แต่คือสถาบันทางการเมืองในตัวของมันเอง และเป็นการเมืองที่วางฐานอยู่บนตรรกะของการตรวจตรา(the police order) เพื่อให้เกิดการแบ่งแยกการรับรู้(the partition of the sensible) ซึ่งทำให้การเมือง(the politics)แบบประชาธิปไตยไม่มีความเป็นการเมือง(the political) รองสิแยร์ชี้ให้เห็นว่าโรงเรียนนั้นเองคือเครื่องมือสำคัญที่ก่อให้เกิดการแบ่งแยกการรับรู้ โดยเชื่อว่าความรู้นั้นเหมาะสม และเป็นประโยชน์ การศึกษาคือศิลปะของการส่งผ่าน ขณะเดียวกันก็จำกัดความรู้อีกด้วย ภายใต้ความเชื่อที่ว่าความรู้นั้นสามารถทำให้สังคมก้าวหน้าต่อไป<a name="_ftnref2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftn2"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[2]</a> จะเห็นได้ว่ารองสิแยร์นั้นได้แบ่งแยกสภาวการณ์ในสังคมการเมืองออกเป็น 2 ชนิดนั่นคือสิ่งที่เรียกว่าตรรกะของการตรวจตรา/ตำรวจ(The Police order) และความเป็นการเมือง(The Political) สำหรับที่รองสิแยร์เรียกว่าตรรกะของการตรวจตรานั้นเขานิยามว่า “...คือ ระเบียบในการจัดความสัมพันธ์ในส่วนต่างๆ อาทิ การกระทำ, การดำรงอยู่ และการพูดจากัน เพื่อให้เกิดการจัดการกับสมาชิกในสังคมการเมืองให้เข้าใจกันได้ว่า อะไรได้ และอะไรไม่ได้,  อะไรที่ควรให้ความสำคัญ และอะไรที่ไร้ความหมาย... หรือก็คือการจัดการระบบระเบียบ(disciplining)ในการปกครองกับสมาชิกของสังคมการเมือง...”<a name="_ftnref3" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftn3"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[3]</a> สิ่งที่รองสิแยร์นิยามนี้จึงแสดงให้เห็นว่าในสังคมการเมืองนั้นมีความพยายามบางอย่างของฝ่ายผู้ปกครอง(the governors) ที่จะกระทำการบางอย่างในเรื่องการพูดถึง/คิดหนึ่งสิ่งใดๆในสังคมการเมืองแก่ผู้ถูกปกครอง(the governed) กระบวนการเช่นนี้ ส่อแสดงว่าในสังคมการเมืองนั้นย่อมีความ “ไม่เท่าเทียมในการให้นิยาม/ความหมาย” ในเรื่องต่างๆอยู่ ในสังคมการเมืองใดๆที่มีกระบวนการของการตรวจตรานั้นจึงมี “อะไร” บางอย่างที่ถูกทำให้ไม่สามารถพูดถึง/คิดถึงได้อยู่เสมอ และทำให้สังคมการเมืองนั้นไม่มีความเป็นการเมืองที่ “...เป็นกิจกรรม(activity) และหรือกระบวนการอันที่ต่อต้านตรรกะของการตรวจตรา/ตำรวจจากสังคมการเมือง ... เพื่อทำให้สิ่งที่ไม่เคยถูกพูดถึงคิดถึงได้ เกิดมีความสำคัญขึ้นมาได้... เป็นพื้นที่ที่สิ่งที่ถูกนิยามให้ตรงกันข้ามกันสามารถมาอยู่ด้วยกันได้...”<a name="_ftnref4" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftn4"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[4]</a> ตัวอย่างหนึ่งที่สามารถเห็นได้อยู่เสมอนั่นก็คือการกล่าวอ้างความชอบธรรมจากคะแนนเสียงของประชาชนในสังคมการเมืองประชาธิปไตยทั้งหลาย ที่ “เสียง” ต่างๆมากมายที่แตกต่างหลากหลาย ถูกลดรูป(deformation)ให้กลายเป็นกลุ่มก้อน และด้วยการที่สังคมการเมืองประชาธิปไตยมักถูกทำให้เข้าใจกันว่าประชาชนนั้นคือแหล่งที่มาแห่งอำนาจอธิปไตย จึงเป็นที่ไม่น่าแปลกใจที่คะแนนเสียงของประชาชนนั้นได้กลายมาเป็นที่มาของความพยายามในการเผด็จการด้วยเสียงข้างมาก(tyranny of the majority)อยู่เสมอ<a name="_ftnref5" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftn5"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[5]</a> สังคมการเมืองประชาธิปไตยจำนวนมากจึงเป็น “สังคมที่ขาดการเมือง” เพราะเป็นสังคมที่ทุกคนถูกทำให้ “เท่ากัน” ไปเสียหมด ดังสะท้อนในคำพูดของจอห์น มิลลส์ตั้งแต่เมื่อ ศ.ต. ที่ 19 ว่า “...เผด็จการจากเสียงข้างมากนั้น ก็คือการที่สังคมเกิดลักษณะเผด็จการกับสมาชิกส่วนน้อยในสังคม... ในการที่ปกป้องตนเองหรือพวกของตนจากสังคมที่กระทำการอย่างเผด็จการต่อพวกตน... พวกเขาจำเป็น(need)ต้องโน้มน้าวทั้งความคิดและความรู้สึก(opinion and felling) ที่สังคมนั้นเอนเอียง(tendency... การปกป้องความเห็นของตนเองในที่สุดแล้ว มันก็คือการปกป้องเสรีภาพแห่งความเป็นปัจเจกชนแห่งตน การปกป้องตนเองนี้จะเกิดขึ้นได้กับสังคมอารยะเพื่อป้องกันตนจากผู้อื่น... ซึ่งเป็นสิ่งพื้นฐานของปัจเจกชน เพื่อตัวเขาเหล่านั้น,ร่างกาย และจิตใจ... ปัจเจกชนนั้นก็คือองค์อธิปัตย์...”<a name="_ftnref6" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftn6"><span style="font-size: 14pt; font-family: "Times New Roman"; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-font-size: 16.0pt; mso-bidi-font-family: 'Browallia New'; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: TH;">[6]</a>   มีต่อ <a href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237901">http://gotoknow.org/blog/iammean/237901</a> <div style="mso-element: footnote-list;"> <hr width="33%" size="1" /> <div id="ftn1" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftnref1">[1]</a> ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร, “ฌัคส์  รองสิแยร์ กับ สุนทรียศาสตร์ของการเมือง(ตอนที่ 1),” วิภาษา. ปีที่ 1 ฉบับที่ 1 ลำดับที่ 1, 16 มีนาคม – 30 เมษายน 2550) น. 5 – 8. อนึ่งไชยรัตน์ใช้คำว่าการแบ่งแยกการรับรู้ในภาษาอังกฤษว่า the partition of the sensible ซึ่งอธิบายว่าเป็นสำนวนภาษาอังกฤษที่ได้รับการยอมรับที่สุด ในสำนวนอื่นก็มี the distribution of the sensible ส่วนที่งานศึกษา/สารนิพนธ์นี้เลือกมาใช้ คือ the partition of the perceptible เนื่องด้วยใช้ตาม dis-agreement ฉบับภาษาอังกฤษที่งานศึกษา/สารนิพนธ์นี้ใช้อ้างอิงเป็นงานชิ้นหลัก </div> <div id="ftn2" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftnref2">[2]</a> แปล และสรุปจาก(ยกมาทั้งหมดเนื่องจากไม่สามารถระบุหน้าได้) “The School is not merely the vehicle of the new progressive order. It is in fact its very model: the model of an inequality identified by the visible difference between those who know and those who do not, and that devotes itself visibly to the task of making ignorant people learn what they do not know and thus of reducing inequality…Educational progress is also the art of limiting the transmission of knowledge, to manage the delay, to postpone equality… also the model for a society living under the order of progress”. Jacques Rancière, The Ignorant of The School Master : education, equality, inequality, schools, nation, progress and philosophy. <a href="http://www.blogger.com/profile/03110210128389911666">Michael O'Rourke</a>(trans.), at <a href="http://ranciere.blogspot.com/2007/11/from-ignorant-school%20master-by-jacques.html">http://ranciere.blogspot.com/2007/11/from-ignorant-school master-by-jacques.html</a>  </div> <div id="ftn3" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn3" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftnref3">[3]</a> Jacques Rancière, ibid, p. 29. </div> <div id="ftn4" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn4" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftnref4">[4]</a> Jacques Rancière, ibid, p. 29 – 30. </div> <div id="ftn5" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn5" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftnref5">[5]</a> Magaret Canovan, The People. (Cambridge : Polity Press, 2005), p, 9. </div> <div id="ftn6" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn6" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237898/#_ftnref6">[6]</a> John Stuart Mill, “On Liberty,” in Geraint Williams(ed.) John Stuart Mill’s Utilitarianism, On Liberty, Considerations On Representative Government and Remarks On Bentham’s Philosophy. (London : Every Man, 1993), p. 72 – 73, 78. </div> </div>

2009-01-27T11:51:39+07:00

บางส่วนจากภาคนิพนธ์ของผมเอง false 237898

false

2009-01-27T11:59:44+07:00

ฌาคส์ รองสิแยร์ กับ การเมืองและสังคมประชาธิปไตย ๑

10583

true Text ฟรีจาก International Bureau of Education   ผมโหลดมานั่งอ่านแล้ว ถือว่าสรุปได้ดีมากๆ   หากสนใจลองดูที่   <a href="http://www.ibe.unesco.org/en/services/publications/thinkers-on-education.html">http://www.ibe.unesco.org/en/services/publications/thinkers-on-education.html</a>     <a href="http://www.ibe.unesco.org/en/services/publications/thinkers-on-education.html"></a>

2009-01-27T01:38:38+07:00

false 237846

2009-01-27T01:58:13+07:00

false

2009-01-27T01:38:38+07:00

link สำหรับ text ทฤษฎีทางการศึกษาดีๆ

10583

true เทคนิคการใช้ผังกราฟิก (graphic organizer) เทคนิคการใช้ผังกราฟิก เป็นเทคนิคที่พัฒนาต่อเนื่องมาจากการจัดโครงสร้างความคิดล่วงหน้าตามทฤษฎีการเรียนรู้อย่างมีความหมาย (meaningful learning theory) ของเดวิด อูซูเบล (David P. Ausubel) นักจิตวิทยาอเมริกัน ที่เสนอการจัดโครงสร้างความคิด หรือโครงสร้างภาพรวมล่วงหน้า (presenting first) เพื่อใช้สำหรับอ่านและทำความเข้าใจเนื้อหาจากตำรา หลังจากนั้นมีแผนภาพแบบต่างๆเกิดขึ้นมากกว่า 20 ชนิด รวมทั้งโครงสร้างภาพรวมที่นำมาใช้ทำความเข้าใจบทความที่มีความยาวมากๆ โดยนำเสนอข้อมูลในรูปไดอะแกรม และรูปภาพต่างๆ ทฤษฎีของอูซูเบลเป็นทฤษฎีที่หาหลักการอธิบายการเรียนรู้ที่เน้นการเชื่อมโยงความรู้ที่ปรากฏในหนังสือที่โรงเรียนใช้กับความรู้เดิมที่อยู่ในสมองของผู้เรียนในโครงสร้างสติปัญญา(cognitive structure) หรือการสอนโดยวิธีการให้ข้อมูลข่าวสาร เขาเรียกทฤษฏีนี้ว่า “ทฤษฏีการเรียนรู้อย่างมีความหมาย( meaningful verbal learning)” โดยนิยามว่า “เป็นการเรียนที่ผู้เรียนได้รับมาจากการที่ผู้สอน อธิบายสิ่งที่จะต้องเรียนรู้ให้ทราบและผู้เรียนรับฟังด้วยความเข้าใจ โดยผู้เรียนเห็นความสัมพันธ์ของสิ่งที่เรียนรู้กับโครงสร้างภาพรวมที่ได้เก็บไว้ในความทรงจำ และจะสามารถนำมาใช้ในอนาคต” อูซูเบลมองว่าในสมองของมนุษย์มีการจัดความรู้ต่างๆ ที่ได้เรียนรู้อย่างมีระบบ  “โครงสร้างทางปัญญา” ซึ่งมีการจัดลำดับความสัมพันธ์เชื่อมโยงจากความคิดรวบยอด (concept) ที่กว้างและครอบคลุมลงมาจนถึงความคิดรวบยอดย่อยๆ ที่มีความเฉพาะเจาะจง ดังนั้นการเรียนรู้ที่จะก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงควรจะต้องเป็นการเรียนรู้อย่างมีความหมายที่ผู้เรียนสามารถนำการเรียนรู้ใหม่เข้าไปเชื่อมโยงกับความรู้เดิมหรือความคิดรวบยอดที่มีอยู่แล้ว โดยความรู้ใหม่ที่ได้เรียนรู้อย่างมีความหมายจะถูกเก็บไว้ในลักษณะใดลักษณะหนึ่ง อันเป็นผลจากการดูดซึมกับความรู้เดิมที่มีอยู่และจะช่วยขยายความรู้เดิมหรือมโนทัศน์เดิมที่มีอยู่แล้ว ทั้งนี้การเรียนรู้จะเกิดขึ้นได้ถ้าในการเรียนรู้สิ่งใหม่นั้นผู้เรียนมีพื้นฐานที่เชื่อมโยงเข้ากับความรู้เดิมได้ ซึ่งจะทำให้การเรียนรู้สิ่งใหม่นั้นมีความหมาย ผู้เรียนจะเกิดการเรียนรู้ได้จากการรับข้อมูลข่าวสารหรือเกิดจากการค้นพบด้วยตนเอง และวิธีเรียนนั้นอาจจะเป็นการเรียนรู้อย่างเข้าใจและมีความหมาย หรือการเรียนรู้แบบท่องจำโดยไม่ใช้ความคิด ซึ่ง อูซูเบล แบ่งการเรียนรู้เป็น ๔ ประเภทคือ การเรียนรู้ด้วยการรับอย่างมีความหมาย (meaning reception learning), การเรียนรู้ด้วยการท่องจำโดยไม่ใช้ความคิด (rote reception learning), การเรียนรู้ด้วยการค้นพบอย่างมีความหมาย (meaningful discovery learning) และการเรียนรู้ด้วยการค้นพบแบบท่องจำโดยไม่ใช้ความคิด (rote discovery learning)<a name="_ftnref1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn1">[1]</a> อูซูเบลยังได้เสนอแนะเกี่ยวกับเทคนิค “การจัดการล่วงหน้า (advance organizer)” หรือก็คือการ “แนะนำรายวิชาก่อนเรียน” นั่นเอง ซึ่งเป็นเทคนิคที่ช่วยให้ผู้เรียนได้เรียนรู้อย่างมีความหมายจากการสอนหรือบรรยายของครู โดยการสร้างความเชื่อมโยงระหว่างความรู้ที่มีมาก่อนกับข้อมูลใหม่ หรือความคิดรวบยอดใหม่ ที่จะต้องเรียน จะช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้อย่างมีความหมายที่ไม่ต้องท่องจำ หลักการทั่วไปที่นำมาใช้ คือ ๑.      การจัด เรียบเรียง ข้อมูลข่าวสารที่ต้องการให้เรียนรู้ ออกเป็นหมวด ๒.     นำเสนอกรอบ หลักการกว้างๆ ก่อนที่จะให้เรียนรู้ในเรื่องใหม่ ๓.     แบ่งบทเรียนเป็นหัวข้อที่สำคัญ และบอกให้ทราบเกี่ยวกับหัวข้อสำคัญที่เป็นความคิดรวบยอดใหม่ที่จะต้องเรียน อูซูเบลมองว่า การจัดการล่วงหน้านี้มีความสำคัญมากเพราะเป็นวิธีการสร้างการเชื่อมช่องว่างระหว่างความรู้ที่ผู้เรียนได้รู้แล้ว (ความรู้เดิม) กับความรู้ใหม่ที่ได้รับ ผู้สอนควรจะใช้เทคนิค การจัดการล่วงหน้า ช่วยผู้เรียนในการเรียนรู้ทั้งประเภทการรับอย่างมีความหมายและการค้นพบอย่างมีความหมาย เนื่องด้วยทฤษฏีของเขาเน้นความสำคัญของการเรียนรู้อย่างมีความเข้าใจและมีความหมาย การเรียนรู้เกิดขึ้นเมื่อผู้เรียนได้เรียนรวมหรือเชื่อมโยง (subsume) สิ่งที่เรียนรู้ใหม่หรือข้อมูลใหม่ ซึ่งอาจจะเป็นความคิดรวบยอด(concept) หรือความรู้ที่ได้รับใหม่ในโครงสร้างสติปัญญากับความรู้เดิมที่อยู่ในสมองของผู้เรียนอยู่แล้ว ทฤษฎีของอูซูเบลบางครั้งจึงเรียกว่า “ทฤษฏีเชื่อมโยงความรู้ (subsumption theory)”<a name="_ftnref2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn2">[2]</a>          ทฤษฏีของอูซูเบลถูกพัฒนาจนกลายเป็นสื่อทางการเรียนการสอนที่เรียกว่า “โครงสร้างภาพรวม (presenting first or structure overview)” ต่อมาได้รับความนิยมเรียกเป็น “ผังกราฟิก (graphic organizer)” หรือ GO ซึ่งได้รับความนิยมในการใช้เป็นเครื่องมือจัดการกิจกรรมการเรียนรู้ โจเซฟ โนวัค (Joseph Donald Novak) ได้พัฒนารูปแบบจนกลายเป็น “ผังความคิดรวบยอด (concept mapping)” ซึ่งทำให้การเรียนการสอนด้วยผังกราฟิกได้รับความนิยมอย่างมาก ซึ่งในแวดวงการศึกษาในปัจจุบันผังกราฟิกจึงคือ เครื่องมือช่วยแสดงความคิดให้ออกมาเป็นรูปธรรมในลักษณะของภาพ โดยสื่อให้เห็นถึงความสัมพันธ์เกี่ยวเนื่องกันของเนื้อหาหรือข้อมูลที่ได้รับ ซึ่งผังกราฟิกมีหลายรูปแบบ ผู้ใช้สามารถเลือกใช้หรือสร้างขึ้นเองได้ตามความสะดวกและเหมาะสมกับการใช้งาน ซึ่งในปัจจุบันก็มีผู้ที่มีชื่อเสียงขึ้นมาจากการสร้างผังกราฟิกขึ้นมาช่วยในการคิดในเรื่องต่างๆ เช่นโทนี บูซาน (Tony Buzan), โจเซฟ โนวัค (Joseph D. Novak) เป็นต้น<a name="_ftnref3" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftn3">[3]</a> <div style="mso-element: footnote-list;"><a href="http://gotoknow.org/blog/iammean/237843"></a></div> <div style="mso-element: footnote-list;"> <hr width="33%" size="1" /> <div id="ftn1" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn1" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref1">[1]</a> “Mental Model Theory” at <a href="http://tip.psychology.org/models.html">http://tip.psychology.org/models.html</a>  and “Subsumption Theory  (D. Ausubel)” at  <a href="http://tip.psychology.org/ausubel.html">http://tip.psychology.org/ausubel.html</a> </div> <div id="ftn2" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn2" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref2">[2]</a> “ทฤษฎีการเรียนรู้อย่างมีความหมายของ ออซูเบล” at  <a href="http://ednet.kku.ac.th/~sumcha/2545/nong/ausubel.html">http://ednet.kku.ac.th/~sumcha/2545/nong/ausubel.html</a> การเรียกว่า subsumption theory โปรดดู “Subsumption Theory  (D. Ausubel)” , ibid. </div> <div id="ftn3" style="mso-element: footnote;"> <a name="_ftn3" href="http://gotoknow.org/blog/iammean/#_ftnref3">[3]</a> บูซานดูจะโด่งดังในโลกตะวันตกมากพอดู ดู <a href="http://www.buzanworld.com/">http://www.buzanworld.com</a> ส่วนโนวัคจะเป็นลักษณะเชิงวิชาการมากกว่า ดู <a href="http://www.ihmc.us/users/user.php?UserID=jnovak">Joseph D. Novak</a> & <a href="http://www.ihmc.us/users/acanas">Alberto J. Cañas</a>, “The Theory Underlying Concept Maps and How to Construct and Use Them” at <a href="http://cmap.ihmc.us/Publications/ResearchPapers/TheoryCmaps/TheoryUnderlyingConceptMaps.htm">http://cmap.ihmc.us/Publications/ResearchPapers/TheoryCmaps/TheoryUnderlyingConceptMaps.htm</a> </div> </div>

2009-01-27T01:03:06+07:00

false 237842

2009-01-27T01:53:41+07:00

false

2009-01-27T18:58:55+07:00

เทคนิคการใช้ผังกราฟิก (graphic organizer)