กิจกรรมนักเรียนจิตสาธารณะ  ทำไปอย่างต่อเนื่อง ครูคอยควบคุมดูแลและให้ความช่วยเหลือเมื่อมีปัญหา  เมื่อนักเรียนประชุมแลกเปลี่ยนความคิดเห็น ก็พบว่ามีปัญหาที่ติดตามมาอยู่เสมอเช่น  การขาดความรับผิดชอบในนักเรียนบางคน บางกลุ่มยังปฏิบัติตนได้ไม่เป็นที่พอใจ 

      ภายหลังที่นักเรียนอ่านหนังสือข่าวของหมู่บ้านดีเด่นที่จังหวัดหนึ่งของภาคเหนือ ซึ่งมีผู้พ้นโทษและเคยถูกจำคุกอยู่ในเรือนจำด้วยคดีการค้ายาเสพติดเป็นจำนวนมาก  แต่ได้รับการยอมรับและสมาชิกในหมู่บ้านให้โอกาส  ไม่รังเกียจเดียดฉันท์  เพราะผู้นำหมู่บ้านยึดการปกครองแบบธรรมาภิบาล

      นักเรียนช่วยกันวิเคราะห์ความหมายและศึกษาเกี่ยวกับธรรมาภิบาลของหมู่บ้านแห่งนี้ว่าจะนำมาใช้กับนักเรียนได้อย่างไร  จึงเกิด "กลุ่มผู้นำนักเรียนธรรมาภิบาล" ขึ้นเพื่อเป็นหัวหน้ากลุ่มจำนวน  ๒๐  คน (๑๐ กลุ่ม) นับตามชั้นเรียนอนุบาลถึงชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๓ มีจำนวน ๑๐ ชั้นเรียน 

     กลุ่มผู้นำนักเรียนธรรมาภิบาลมีหน้าที่ควบคุมการทำงานตามจิตสาธารณะ ให้โอกาสและแนะนำเพื่อน ๆ ที่มีปัญหา มีการประชุมเดือนละ ๒ ครั้ง  เสนอปัญหาและวิธีการแก้ไข ครูที่พบปัญหาจะส่งข้อมูลให้กลุ่มผู้นำนักเรียนธรรมาภิบาล

ประธานและรองประธานนักเรียน

ประชุมกรรมการนักเรียนธรรมาภิบาลและตัวแทนนักเรียนห้องเรียนละ 2 คน

นำเสนอปัญหา  วิธีการแก้ไข และผลการแก้ไข

ผู้บริหารโรงเรียนและคณะครูร่วมประชุม

ครูผู้รับผิดชอบโครงการ  ครูพี่เลี้ยงที่ปรึกษากลุ่มนักเรียน

คณะนักเรียนผู้นำธรรมาภิบาลแบ่งออกเป็น 10 กลุ่ม

ทุกคนมีส่วนร่วมในการแสดงความคิดเห็น

เสนอแนวทางการแก้ไขปัญหาพฤติกรรม และขอเป็นส่วนหนึ่งการพัฒนาโรงเรียน

นักเรียนธรรมาภิบาลประชุมหารือเดือนละ 2 ครั้งในวันอังคารและวันศุกร์

และพบคุณครูพี่เลี้ยงทุกวันพุธของสัปดาห์

การประชุมนักเรียนธรรมาภิบาล

      ระเบียบที่ผู้นำนักเรียนธรรมาภิบาลร่วมมือกันสร้างขึ้นและถิอปฏิบัติส่ำเสมอกลายเป็นวัฒนธรรมเด็กคือ "การไหว้"  เมื่อนักเรียนรุ่นน้องพบนักเรียนรุ่นพี่ หรือผู้ใหญ่ที่ไหนก็ตามจะแสดงความเคารพด้วยการไหว้  รุ่นพี่พบปัญหาว่าน้องบางคนลืมไหว้ จึงตกลงกันใหม่ว่าให้ทักทายน้องก่อนเป็นการเตือนสติว่า "สวัสดีค่ะ สวัสดีครับ" แล้วรุ่นน้องก็จะยกมือไหว้พี่ทันที  แบบอย่างที่การมีสัมมาคารวะคือครูทุกท่านในโรงเรียนจะทักทายกล่าวสวัสดีทุกเช้าและก่อนกลับบ้าน

           ยามว่างหลังรับประทานอาหาร หรือครูมีประชุมผู้นำนักเรียนธรรมาภิบาลจะนำนักเรียนมารวมกลุ่มกันฝึกสวัสดี ฝึกมารยาทการกราบไหว้

 

 

ฝึกซ้อมน้อง ป.๑

ตอนต่อไป...โรงเรียนให้ยอมรับ (ให้เข้าเป็นพวกได้)