วันนี้ - จันทร์ 27 ตุลาคม 2551 - ผมได้รับคำถามที่น่าสนใจมากจาก พี่ดาว

เชื่อว่าหลายคนอาจจะสงสัยอยู่เหมือนกัน

คำถามเป็นอย่างนี้ครับ

คุยเรื่องลมฟ้าอากาศก่อนนะคะ ทำไมฝนตกเอาตกเอาล่ะคะ
 เกิดอะไรขึ้น ทำไมวิปริตแบบนี้คะ นี่ต้องหน้าหนาวไม่ใช่หรือคะ ตอนนี้ฟ้ารั่วทุกวันทุกคืนเลยค่ะ

มักจะพูดกันง่ายๆ ว่า "ปลายฝน..ต้นหนาว" ฝนก็เลยสั่งลา...

ส่วนคำตอบของผมมีในใจแล้ว....แต่เพื่อให้ดูน่าเชื่อถือ..อะแฮ่ม...

ผมก็เลยปรู๊ดเข้าเว็บของกรมอุตุฯ ในทันที

 

 

อย่างนี้แสดงว่า บ้านพี่ดาวอยู่ในเขต 50% ที่ฝนตกนั่นเอง (ฮา ฮา)

 

 

แต่ถ้าตอบแค่นี้ ไม่พ้นโดน "มือตบพันธมิตร" พร้อมโห่ไล่..เป็นแน่แท้...อิอิ

 

จึงขอตอบแบบวิชาการดังนี้ ^__^

 

 

ความกดอากาศสูง (high pressure) หรือ มวลอากาศเย็น (cold air mass) นั้นหากบุกเข้าไปที่ไหน

 

ก็จะเกิดเหตุการณ์ได้ 2 ลักษณะ ตามสภาพลมฟ้าอากาศของบริเวณที่ถูกบุกเข้าไป ซึ่งผมขอเรียกว่ "สภาพอากาศเจ้าบ้าน" ก็แล้วกัน


 (ในที่นี้ "อากาศเจ้าบ้าน" = "สภาพอากาศที่เชียงใหม่")

 

 

1) หาก "สภาพอากาศเจ้าบ้าน" เย็น & แห้ง กล่าวคือ มีไอน้ำปะปนอยู่น้อย หรือความชื้นสัมพัทธ์ต่ำ

มวลอากาศเย็นที่บุกเข้าไป ก็จะทำให้อุณหภูมิลดต่ำลงไปอีก ผลก็คือ อากาศโดยรวมหนาวเย็นลง

 

 

2) หาก "สภาพอากาศเจ้าบ้าน" อุ่น & ชื้น กล่าวคือ มีไอน้ำปะปนอยู่มาก หรือความชื้นสัมพัทธ์สูง

 

มวลอากาศเย็นที่บุกเข้าไป จะมุดตัวลงใต้อากาศที่มีความชื้นสูง

ภาพแสดงมวลอากาศเย็น (cold air) รุกเข้ามาจากทางซ้ายมือ
ทำให้อากาศอุ่น (warm air) ยกตัวสูงขึ้น เกิดเป็นเมฆฝนฟ้าคะนองตามแนวรอยปะทะ

 

เนื่องจากอากาศเย็นจะหนักกว่าอากาศอุ่น (สังเกตควันไฟซึ่งร้อนจะลอยตัวขึ้น)

อากาศที่มีความชื้นสูงนี้ พอลอยตัวสูงขึ้นไปก็จะกลายเป็นเมฆก้อน หรือ คิวมูลัส (cumulus)

 

มีเมฆก้อนสะสมตัวมากๆ เข้าก็กลายเป็นเมฆฝนฟ้าคะนอง (cumulonimbus)

 

 

 

ในกรณีฝนตกตอนบ่ายหรือค่ำที่เชียงใหม่ จะตรงกับเงื่อนไขที่ 2) นี้นั่นเอง

 

 

ลองมาดูหลักฐานยืนยันกัน

 

 

 

 

ภาพแผนที่อากาศผิวพื้นข้างบนนี้ แสดงให้เห็นว่า แม้ความกดอากาศสูง (สัญลักษณ H สีน้ำเงินมีวงกลมล้อมรอบ) จะบุกมาจากเมืองจีน

แต่เนื่องจากประเทศไทยยังมีความชื้นสูงอยู่มาก จาก 2 สาเหตุ

1) ร่องความกดอากาศต่ำ (ตัว L ที่เรียงต่อๆ กันหลายๆ ตัว) พาดผ่านภาคใต้ - ตัวนี้นำความชื้นมาเข้าภาคใต้และภาคตะวันออก

2) พายุโซนร้อน Rashmi (รัศมี) ซึ่งอาละวาดอยู่แถวชายฝั่งพม่า - ตัวนี้นำความชื้นมาเข้าภาคเหนือ

 

ลองมาดูเมฆ จากภาพถ่ายดาวเทียมกันบ้าง

จะเห็นเมฆปกคลุมทางเหนือ โดยเฉพาะแถวเชียงใหม่ด้วย (ใช่เปล่าหว่า?)

 

พอเข้าใจที่มา-ที่ไป ของฟ้าฝนแล้ว

ลองกลับไปดูคำพยากรณ์ของกรมอุตุฯ อีกสักหน่อย

เชื่อว่าจะแจ่มแจ้งขึ้นเยอะเชียวครับ ;-)

 

 

 

 

อ่านคำพยากรณ์แบบเต็มๆ ได้ที่นี่