คือทุกคนต้องมีจุดมุ่งหมาย มีฝันเดียวกัน
อ่านตอนที่แล้ว สอนงานผ่านบล็อก : 28. คิดให้เชื่อมโยง
การทำงานในยุคปัจจุบัน คงจะหลีกเลี่ยงไม่ได้ที่จะได้ยินได้ฟังคำแปลกๆ ใหม่ๆ ที่คนนิยมพูดและใช้กันโดยทั่วไป หลายคนมักจะตำหนิว่าเห่อตามหลักการทำงานที่เป็นของนอก เป็นแฟชั่น แต่ก็คงไม่ว่ากันหากได้วิเคราะห์ดูแล้วว่ามีความเหมาะสม และสามารถปรับใช้ได้กับงานของเรา ทำให้งานของเราดีขึ้น คิดเสียว่าเป็นการปรับตัวและพัฒนาไปตามความเปลี่ยนแปลงก็แล้วกันนะครับ
การสร้างฝันร่วมกัน หรือเราเคยได้ยินบ่อยๆ ว่ามีวิสัยทัศน์ร่วมกัน โดยรวมของคำๆ นี้ ตามความเข้าใจของผม ซึ่งอาจจะไม่ถูกต้องก็ได้ ก็คือการที่เราจะทำงานอะไร เราจะต้องมีเป้าหมาย มีความมุ่งหวังว่าเมื่อทำแล้วจะเกิดอะไรขึ้นบ้าง คือทุกคนต้องมีจุดมุ่งหมาย มีฝันเดียวกัน ซึ่งก็จะตรงกันข้ามกับการที่ต่างคนต่างมีจุดมุ่งหมาย หรือต่างคนก็ต่างมีฝันของตนเองที่ต่างกันไป งาน/หน่วยงานจึงไม่มีเข็มมุ่งอันเดียวกัน ต่างคนต่างทำ
ทำไมผมถึงนำประเด็นนี้มาแลกเปลี่ยนกับนักส่งเสริม-พัฒนา ก็เป็นเพราะว่าจากประสบการณ์การทำงาน มักจะพบสิ่งที่ตรงกันข้ามกับการที่ทุกคนมีความฝันร่วมกัน คือพบกับการที่คน “ไม่มีฝันร่วมกัน” บ่อยมากนั่นเอง และมักจะพบตรงจุดที่สำคัญมากๆ ในสองจุดเสมอๆ ก็คือ
จุดที่หนึ่ง ภายในองค์กรของคนทำงาน ที่ต้นน้ำของการทำงาน ที่จะก่อให้เกิดการทำงานในเชิงของการพัฒนาองค์กรให้เป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้-องค์กรแห่งการพัฒนานั้น ที่ต้นน้ำคือ “การมีวิสัยทัศน์ร่วมกันของคนในองค์กร” มักจะหาไม่ค่อยเจอ คือต่างคนก็ต่างฝัน ปลายน้ำคงพอจะเดาออกว่าจะเป็นอย่างไร เมื่อต่างคนต่างฝัน พลังของทีม พลังของการทำงานก็ลดน้อยลง ไม่เต็มศักยภาพหรือขีดความสามารถของคนในองค์กร แม้มีคนเก่ง แม้มีคนอยู่เป็นจำนวนมากก็ไม่ได้สร้างประโยชน์ให้แก่องค์กรมากนัก
จุดที่สอง ที่นักส่งเสริม-พัฒนา จะต้องคำนึงถึงเป็นพิเศษก็คือการมีฝันร่วมของชาวบ้าน-เกษตรกร ต่อกิจกรรมหรืองานที่ดำเนินอยู่ในชุมชน (โดยเฉพาะงานที่เราเข้าไปดำเนินการ) ที่หากไม่ใช่เกิดจากการสร้างฝัน มีเป้าหมาย หรือเกิดจากความต้องการจำเป็นของชาวบ้าน-เกษตรกรจริงๆ แล้ว กิจกรรมหรืองานที่ทำก็คงจะพอเดาถึงผลลัพธ์ที่จะเกิดขึ้นได้เช่นกัน ว่าจะบรรลุผลสำเร็จอย่างแท้จริงได้ยากมาก งานอาจเสร็จ...แต่ไม่สำเร็จ เพราะเป็นฝันข้างเดียวของเจ้าหน้าที่หรือหน่วยงานภาคพัฒนา ซึ่งฝันกลางวันนั่นเอง
จากสองตัวอย่างที่นำมาแลกเปลี่ยน คิดว่าเราในฐานะคนที่จะลงไปทำงานในหน่วยงาน/ในพื้นที่ จะต้องประสบพบเจออย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ดังนั้น เราจะต้องทำความเข้าใจและรำลึกไว้เสมอในสองจุดที่ว่านี้ จุดแรกภายในองค์กรต้องเริ่มที่การสร้างฝันร่วมกันของคนในองค์กรของเราก่อน เมื่อมีเข็มมุ่งไปในที่เดียวกัน เส้นทางที่จะเดินไปนั้นก็ไม่น่าจะยากที่จะฝ่าฟันให้ไปให้ถึงจุดหมายได้
ส่วนจุดที่สองในการทำงานกับชาวบ้าน-เกษตรกร กิจกรรมหรืองานที่จะทำจะต้องเป็นฝันร่วมกันของชาวบาน-เกษตรกรด้วย ไม่เป็นฝันหรือความต้องการของเจ้าหน้าที่เพียงฝ่ายเดียว ต้องสร้างฝันร่วมกันระหว่างเราที่จะต้องส่งเสริม-พัฒนา และชาวบ้าน-เกษตรกรก็ต้องการจะปรับปรุง/พัฒนาอาชีพให้มีรายได้หรือความมั่นคง เพื่อชีวิตและความเป็นอยู่ที่ดีขึ้นด้วย...
.....งานเป็นผล คนเป็นสุข......
บันทึกมาเพื่อการแลกเปลี่ยนเรียนรู้
วีรยุทธ สมป่าสัก
24 มีนาคม 2552
