เรื่องที่ ๒ ของหนังสือ เรือจ้างผู้สร้างชีวิต   ชื่อเรื่อง โรงเรียนเทศบาลบ้านโนนชัย หัวใจการเรียนรู้อยู่ที่ชุมชน   เดินเรื่องด้วยชีวิตของ “ครูเพื่อศิษย์” ๒ คน   คนแรกคือครูเนื่องนิตย์ พาลี ครูคณิตศาสตร์ และครูประจำชั้น ป. ๖ วัย ๕๗ ปี   ที่คุณอรสม สุทธิสาคร เล่าเรื่องราวของชีวิตถึง ๒๔ หน้า    เพื่อจะบอกว่าเวลานี้ครูจุ๋ม เนื่องนิตย์ จิตใจจดจ่อกับศิษย์อย่างไร   แต่ mental model แบบนี้ไม่ใช่มีมาแต่ต้น หรือเกิดขึ้นเอง   ต้องผ่านการเรียนรู้ด้วยชีวิตจริงยาวนานและคดเคี้ยว จึงเกิดกระบวนทัศน์ใหม่ – กระบวนทัศน์ของ “ครูเพื่อศิษย์” 

          อ่านเรื่องราวของโรงเรียนเทศบาลบ้านโนนชัยได้ที่นี่   อ่านหนังสือและเว็บไซต์แล้วผมก็จำได้ว่าเคยไปเยี่ยมโรงเรียนเทศบาลบ้านโดนชัยมาแล้ว   ดังในบันทึกนี้   และเข้าใจว่าผมจะได้ฟังครูเนื่องนิตย์เล่าเรื่องของตนด้วย   และผมบอกตัวเองว่า เป็นเรื่องราวของการเปลี่ยนแปลงตนเอง โดยกระบวนการ Transformative Learning ที่เทศบาลนครขอนแก่นเชิญสถาบันอาศรมศิลป์ไปจัดให้แก่ครูในสังกัดเทศบาลนครขอนแก่น 

          ชีวิตของครูจ่า วีรศักดิ์ ดอนละคร ก็ต้องฟันฝ่าไม่แพ้กัน    จนบรรลุชีวิตของ ครูเพื่อศิษย์    เริ่มจากการสร้างโอกาสเรียนหนังสือให้แก่ตนเองด้วยการบวชเณร   เพราะพ่อแม่ยากจนค่นแค้น พี่น้องคนอื่นๆ ไม่มีใครได้เรียนเลย  

          เรื่องราวในหนังสือเล่มนี้เต็มไปด้วยความคิดคำนึงของครู   และเห็นได้ชัดเจน ว่าครูเพื่อศิษย์จะคิดคำนึงหรือเล่าเรื่องของลูกศิษย์ด้วยความสุข ความภูมิใจ เสมอ   นี่คือลักษณะของครูเพื่อศิษย์

          อ่านหนังสือเล่มนี้มาได้ ๒ ตอน   ผมได้ความคิดว่า ความเป็นครูเพื่อศิษย์ มีความเปราะบาง   เพราะครูก็เป็นปุถุชน   มีสิ่งเย้ายวนรอบตัว ก็อาจเหหันไปในทางลาภยศสรรเสริญ ที่ได้มากกว่าการเป็นครูเพื่อศิษย์    จัดได้ว่าความเป็นครูเพื่อศิษย์มีความเสี่ยงที่จะเปลี่ยนใจได้เสมอ    เราจึงต้องช่วยกันทำให้ชีวิตของครูเพื่อศิษย์ไม่ใช่แค่ได้ความสุขจากอุดมคติ   ต้องให้ได้รับลาภ (เงินเดือนขึ้น) ยศ (ได้เป็น อศ. ระดับสูงขึ้น) และสรรเสริญ ด้วย 

          หนังสือ เรือจ้างผู้สร้างชีวิต ราคา ๑๘๐ บาท   ผู้สนใจติดต่อได้ที่มูลนิธิสดศรีฯ  

 

วิจารณ์ พานิช
๔ ก.ค. ๕๓