ไปทำงานวิชาการ คือ ไปร่วมเป็นกรรมการสอบสัมมนาของลูกศิษย์ปริญญาเอกสองคนที่ มหาวิทยาลัยราชภัฏ จังหวัดสุรินทร์ เป็นการไปทำงานจริงๆ ไม่มีเวลาชมเมือง และ หมู่บ้านทอผ้าไหมที่เลื่องลือเลย
ได้ใช้เวลาช่วงสายก่อนการสอบสัมมนาไปแวะที่ตลาดสุรินทร์ ในเมือง ที่อยู่ใกล้หอนาฬิกา เพราะตั้งใจว่าอย่างไรก็ขอซื้อผ้าไหมสุรินทร์ติดมือกลับไปบ้าง ไปเช้านักคนขายก็ยังไม่มา เพราะที่นี่ชาวบ้านจะเดินทางมาจากอำเภอต่างๆนอกเมือง กว่าจะมาถึงและจัดวางสินค้าผ้าไหมของตนก็ต้องเก้าโมงเช้าไปแล้ว สักบ่ายสามโมงเขาก็กลับบ้าน
มีเวลาแค่ 15-20 นาที ได้คุยกับคนขายเครื่องหมากพลู ระหว่างรอคนขาย ผ้าไหม นำผ้าออกมาวางเรียง เลยมีภาพมาฝากทั้งเครื่องเคราการกินหมาก กับ การขายผ้าไหม เป็นบรรยากาศซื่อๆ ง่ายๆ ได้พูดคุยกับคนขายสนุกสนาน เสียดายมีเวลาน้อยนิด คงต้องได้กลับไปอีกแน่ๆ
เห็นเครื่องเคราการกินหมากแล้วคิดถึงคุณยาย สมัยเป็นเด็กๆชอบเล่นเชี่ยนหมากคุณยาย โดยเฉพาะตลับสีผึ้งทาปาก และช่วยตำหมากให้คุณยายเป็นประจำ เห็นเขาขายหมากและเครื่องเคราครบในที่เดียวกันเลยได้ถามเครื่องแปลกๆที่ไม่เคยเห็นที่อื่นด้วย
การกินหมากเป็นวัฒนธรรมเก่าแก่หลายร้อยปีในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และกว้างไกลไปถึงอินเดีย ศรีลังกา หมู่เกาะแซนซิบาร์ ฝั่งตะวันออกของทวีปอาฟริกาโน่นเลยค่ะ แต่ก็เป็นวัฒนธรรมที่กำลังเลือนหายไป เท่าที่ทราบการเคี้ยวหมากเป็นนิสัยยาวนานหลายสิบปีติดกันเป็นสาเหตุของมะเร็งในช่องปากด้วย
เรื่องการกินหมากนี้เขียนหนังสือได้เป็นเล่ม วันนี้ชมภาพและข้อมูลสั้นๆเท่าที่ถามมาได้ก็แล้วกันนะคะ
หมากสด
หมากแห้ง
ปูนขาว และ ปูนแดงซึ่งเป็นปูนผสมสีเสียด
นี่เป็น พลูขาว ซึ่งใบใหญ่และสีเขียวอ่อน มาจากโคราช
ฝักกัลปพฤกษ์ ซึ่งแกะเมล็ดออก เป็นส่วนผสมที่กินกับหมากได้
ซ้ายมือ คือ เปลือกต้นพยอม ขวามือ คือ เปลือกต้นแสนคำ ซึ่งเป็นส่วนผสมกินกับหมากที่เขาบอกว่ากินเฉพาะที่สุรินทร์ เปลือกไม้พวกนี้จะช่วยรักษาแผลในปากได้
ส่วนผ้าไหมนั้นของสุรินทร์มีลวดลายดั้งเดิมโบราณมากมาย สวยงามทั้งลวดลาย สีสันและเนื้อผ้าที่ทอแน่น ละเอียด ตัดใจดูแค่สองสามเจ้าอย่างรวดเร็ว และซื้อมาได้สามชิ้น เป็น ลายราชวัตร ลายลูกแก้ว และลายลูกอ๊อด
ครั้งหน้าคงได้อุดหนุนกันมากกว่านี้ค่ะ
สวัสดีครับพี่นุช...
แวะมาทิ้งร่องรอยว่าเข้ามาเยี่ยมครับ
คุณหนานเกียรติ นั่งอยู่หน้าคอมพิวเตอร์ละซีคะเนี่ย ขอบคุณค่ะที่มาทิ้งร่องรอย
พี่เขียนบันทึกช่วงนี้ไม่คิดว่าจะมีใครมาอ่านเพราะหายไปครั้งละนานๆ แต่ก็อยากเขียนไว้เป็นบันทึกความทรงจำของเราด้วย กำลังจะปั่นอีกสองบันทึกเรื่องไปปากช่องเป็นงานพร้อมเที่ยว ก่อนจะหายไปเที่ยวจริงๆสิบวันชมซากุระปลายเดือนนี้ค่ะ
คนกินหมากค่อนข้างมากนะคะ เห็นแล้วก็เปรี้ยวปากแทน อิอิ
สวัสดีค่ะอาจารย์ขจิต น้องกำลังเดินทางไกลไปไหนล่ะคะ ขอบคุณที่อุตส่าห์ปลีกเวลามาทักทาย พูดคุยกัน คนแก่เคี้ยวหมากเป็นภาพความสุข ความทรงจำครั้งอดีตนะคะ ตอนนี้พี่ไม่มีญาติผู้ใหญ่ที่ยังคงกินหมากหลงเหลืออยู่เลยค่ะ คนแก่สมัยใหม่ก็ไม่มีใครกินหมากกันแล้ว ต้องไปตามบ้านนอก เห็นเขาขายหมากและเครื่องเคราอย่างนี้แสดงว่ายังมีคนกินหมากที่สุรินทร์อีกเยอะ
เมื่อก่อนที่บ้านริมน้ำนี้ก็มีค้างพลูงามมากเลยค่ะ น้ำท่วมตายเสียแล้ว ยังไม่ได้หามาปลูกใหม่เลย แม้ไม่กินหมาก ก็ชอบดูความงามของใบพลูค่ะ
ว้าว หนูน้อยรับลมร้อนที่คุณธรรมทิพย์ส่งมาให้ชมทำให้หายร้อนเลยค่ะ สงสารเหมือนกันท่าทางหนูจะเหนื่อยหรือง่วงนะคะ ^___^
การกินหมากนี่มีรายละเอียดเยอะนะคะ ต้องพิถีพิถันพอควร ยิ่งพวกเชี่ยนหมากของภาคต่างๆสวยงามทั้งเครื่องไม้ เครื่องเงิน
อยากให้ได้เห็นลายผ้าของจริงชัดๆ สวยมากเลยค่ะ
ขอบคุณที่มาแวะทักทายค่ะ
สวัสดีครับ คุณ นายนุช คนโบราณมีศิลป์ ในการกินหมาก สูบยา ครับ
ผมเคยเห็น กล่องยาเส้น จากมาเลย์ ครั้งประดับลวดลายสวยหรู ราคาคงแพง
ปัจจุบันหันมากินหมากเคี้ยวหมากฝรั่ง แถมทิ้งไว้ให้เลอะผู้อื่น ก็คงเปนศิลป์ในการกินหมากสมัยใหม่น่ะครับ
สวัสดีครับ
สงสัยอยู่ว่าพี่หายไปไหน อิอิ
แต่ก่อนที่บ้านมีทั้งหมากทั้งพลู
ตอนนี้ไม่มีใครกินแล้ว
อยากเห็นผ้าลายลูกอ๊อดครับ
ออตชอบตลาดแบกะดินมาก
ไปหลายตลาดที่อีสานใต้ ยังมีผ้าพืื้นบ้านดีดีให้เลือกมากมาย
ชอบอีหลี
ที่บ้านมีทั้งหมากและพลูค่ะ
เสียดายแม่คุณ (ยาย)ท่านเสียแล้ว
อุปกรณ์ตำหมากยังมีอยู่
จำได้ว่า กว่าท่านจะเลิกกินหมากได้ใช้เวลานานมาก
แต่ท่านก็เก่งมากค่ะที่เลิกได้
------
รอชมค่ะว่าผ้าไหมพอคลี่แล้วจะสวยแค่ไหน
-สวัสดีครับอาจารย์
-เห็นหมากเยอะแยะขนาดนี้แล้ว คิดถึงแม่อุ้ยของผม ครับ
-อายุ 99 ปีแล้วก็ยัง ชอบกินหมากอยู่เลยครับ
-เอาภาพแม่อุ้ยมาฝากครับ ที่นี่ครับ....
http://gotoknow.org/blog/boonsong2523/343015
สวัสดีค่ะ
ชอบผ้าไหมสุรินทร์ ไปทุกครั้งต้องได้ผ้าไหมสุรินทร์ติดมือมาทุกครั้งค่ะ
ส่งผ้าครามมาให้ดูค่ะ
สวัสดีค่ะท่านผู้เฒ่าฯวอญ่า-ผู้เฒ่า-natachoei-- เมื่อก่อนคนเคี้ยวหมากจากธรรมชาติ ปัจจุบันเคี้ยวหมากฝรั่งใส่โน่นใส่นี่ แต่กากที่เหลือเลอะเทอะอย่างที่ท่านว่าจริงๆค่ะ
นุชก็ชอบดูพวกกล่องใส่ยาเส้น ตลับ สำรับเชี่ยนหมาก เป็นศิลปะจริงๆค่ะ
ดูหนังบาบ๋า ย่าหยา ซีรี่ส์ช่องไทยพีบีเอส ก็ได้เห็นวัฒนธรรมการกินหมาก แม้แต่สาวๆก็ต้องเคี้ยวหมากเวลาเล่นไพ่กันค่ะ
เคยไปเลือกซื้อให้ยายค่ะ เวลาเลือกต้องแอบเคี้ยวดูก่อน
ว่านิ่มพอมั๊ย เดี๋ยวยายเคี้ยวไม่ได้ ไม่มียายแล้ว ไม่ได้เลือกอีกเลย
คุณธ.วั ช ชั ย ก็หายไปนานเหมือนกัน ต่างคนก็ต่างไม่ค่อยเห็นกันนะคะ เอาลายผ้าไปส่งให้ดูที่บันทึกของคุณแล้ว และเอามาลงที่นี่อีกที เผื่อท่านอื่นจะได้ชมด้วยค่ะ
ผ้าลายลูกอ๊อด คือ ผืนที่เป็นทางๆแล้วมีลายแต้มๆสีขาว ดูใกล้ๆจะเห็นเหมือนเป็นหาง และในผืนนั้นหางก็ไม่ได้หันไปทางเดียวกันหมด ขนาดก็ต่างๆกันไป น่ารักมากค่ะ ยิ่งชอบมากที่ริมผ้าเป็นสีแดง
ดีใจจังที่คุณออต เข้ามาชมผ้าด้วย พี่ชอบตลาดแบบพื้นบ้านแท้ๆอย่างนี้ค่ะ น่ารัก ซื่อๆ เดินแล้วสบายใจ ว่าจะหาโอก่าท่องไปตามจังหวัดต่างๆชอบดูผ้าพื้นบ้านค่ะ
คุณเกษตร(อยู่)จังหวัด กลัวโดนไหมอะไรคะ อิ อิ ไม่เก็ต นึกว่ากลัวกระเป๋าเบาซะอีก
พี่เพิ่งทราบนะคะน้องอ็อดnaree suwan ว่า แม่คุณ เป็นคำใช้เรียก คุณย่า คุณยาย อาจารย์ขจิตก็บอกมาตรงกันค่ะ
การเคี้ยวหมากคงทำให้ติดนะคะ เคยได้ยินคนแก่พูดว่า เปรี้ยวปาก หรือ พอไม่ได้กินหมากแล้วเหมือนจะเป็นลม การเลิกคงต้องใช้กำลังใจน่าดูค่ะ
ได้ชมลายผ้าแล้วนะคะจากที่พี่ตอบคุณธ.วัชชัย พี่ชอบผืนลายลูกอ๊อดมากที่สุดค่ะ