การส่งเสริมสุขภาพช่องปากในชมรมผู้สูงอายุ ของจังหวัดกระบี่ เขาทำโดย

  • คุณหมอเสริมสุขได้เอามาเข้าที่ประชุมของทันตบุคลากร ว่า มีโครงการนี้เข้ามา และสนับสนุนให้มีการดำเนินการส่งเสริมสุขภาพช่องปากกลุ่มผู้สูงอายุ หลาย รพ. สนใจ และเอาไปทำร่วมกับโครงการสิทธิประโยชน์ ที่เป็นรูปร่างจริงๆ คือ รพ.กระบี่ ในส่วนที่ว่ามีปัญหาสุขภาพช่องปาก
  • และร่วมดำเนินการกับ ผู้รับผิดชอบชมรมผู้สูงอายุ ฝ่ายส่งเสริมฯ ก็จะมีหลายชมรมที่สนใจทำกิจกรรม

ในส่วนของ รพ.กระบี่ มีการดำเนินก็คือ

  • โครงการส่งเสริมสุขภาพช่องปากผู้สูงอายุ เขตอำเภอเมือง ที่ รพ. รับผิดชอบ มี 3 ชุมชน คือ ชุมชนบ้านทุ่งโหลง ชุมชนร่วมจิตร่วมใจ และชมรมตำบลกระบี่ใหญ่
  • ชุมชนบ้านทุ่งโหลง อ.เมือง จ.กระบี่
    ... จุดเด่นคือ ชมรมเข้มแข็ง กระตือรือร้น
    ... เอาใจใส่ในกิจกรรมต่างๆ ด้านเกี่ยวกับสุขภาพ ไม่ว่าจะเป็นสุขภาพช่องปาก และสุขภาพอื่นๆ
    ... ชุมชนนี้มีเครือข่าย NGO เยอะ เป็นที่ตั้งของศูนย์รับเรื่องราวร้องเรียน ของสำนักงานสุขภาพแห่งชาติ
  • ฝ่ายทันตฯ ได้ดำเนินการส่งเสริมทันตสุขภาพผู้สูงอายุ ทำในผู้สูงอายุที่มารับบริการที่ รพ. และในชมรมของผู้สูงอายุ จังหวัดกระบี่
  • พี่พยาบาล PCU มาประสาน โดย
    ... เข้าไปที่ชมรมก่อน และถามว่า ในชมรมสุขภาพช่องปากผู้สูงอายุมีปัญหาอะไรบ้าง มีสุขภาพช่องปากเป็นอย่างไรบ้าง
    ... ผู้สูงอายุก็เลยคิดประเด็นขึ้นมาว่า ที่เขาไม่สามารถไปรับบริการที่โรงพยาบาล หรือไปรับบริการด้านทันตกรรม เพราะว่าระยะทางไกล บางคนอยู่คนเดียวที่บ้าน ไม่มีญาติพี่น้องพาไป บางคนก็สูงอายุมาก บางคนไม่มีลูกหลาน บางคนคิดว่าฟันเหลือน้อยแล้ว ไม่สนใจที่จะไปตรวจ หรือไปทำฟัน เขาบอกว่า ปล่อยเลยตามเลย
    ... ประเด็นหลัก คือ ไป รพ. ต้องไปรอนานมาก
  • ในชมรมฯ วัตถุประสงค์การทำคือ
    ... เพื่อให้ชมรมผู้สูงอายุ ชุมชนทุ่งโหลง มีส่วนร่วมในการดูแล สุขภาพช่องปากของสมาชิกชมรม
    ... โดยอาศัยความร่วมมือ สนับสนุนจากทีมงานด้านสุขภาพ
    ... เราเน้นว่า เขาต้องทำอะไรให้ชมรม ต้องทำอะไรเกี่ยวกับสุขภาพช่องปาก
    ... เราทำหน้าที่เป็นปัจจัยเอื้อ สนับสนุนให้เขาทำกิจกรรม
  • การดำเนินงาน
  • ... มีการประชุมของกรรมการชมรมผู้สูงอายุ พูดคุยกัน และลงประชามติว่า เขาจะทำสื่อที่เคลื่อนที่ได้ สำหรับการรณรงค์ดูแลสุขภาพช่องปาก เป็นถุงผ้าฝ้ายช่วยลดโลกร้อน สกรีนคำว่า "ผู้สูงวัยใส่ใจสุขภาพช่องปาก" โดยมีรูปการ์ตูนผู้สูงอายุยิ้มฟันเต็มปากติดข้างกระเป๋า
  • ... ประสานกับ อสม. พื้นที่ชุมชน จัดรถรับส่งผู้สูงอายุที่จะมาตรวจสุขภาพช่องปาก โดยเป็นสายถนน เพราะผู้สูงอายุบางคนไม่สามารถเดินทางมาด้วยตัวเองได้
  • ... ประธานชมรมผู้สูงอายุเป็นผู้ให้ความรู้เรื่องฟัน และโรคในช่องปากของผู้สูงอายุในการประชุมแต่ละเดือน
  • ... ในการประชุมประจำเดือน จะมีการตรวจสุขภาพช่องปากให้กับผู้สูงอายุ
  • นัดมาตรวจสุขภาพช่องปาก
    ... ให้ PCU ซักประวัติ ลงทะเบียน
    ... มีโปรแกรมชุดสิทธิประโยชน์ เรื่องการตรวจความดัน เบาหวาน วัดส่วนสูง คัดกรองความดัน เบาหวาน ให้พยาบาล และ อสม. ดำเนินการ ไปด้วยพร้อมกัน
    ... หลังจากนั้น มีการตรวจสุขภาพช่องปาก ตามแบบฟอร์มการตรวจด้านสิทธิประโยชน์ และคัดกรองโรคมะเร็งในช่องปากด้วย เนื่องจากจังหวัดกระบี่เป็นจังหวัด 1 ใน 4 นำร่องในเรื่องการคัดกรองมะเร็งในช่องปาก
  • หลังจากนั้น ให้ความรู้
  • และนัดผู้สูงอายุ มาขูดหินน้ำลาย อุดฟัน หรือใส่ฟันเทียม
  • ทำบัตรนัด และให้ผู้สูงอายุไปทำที่ รพ. โดยจัดทำเป็นทางด่วน จัดห้องสำหรับผู้สูงอายุ
  • ให้ผู้สูงอายุทำแบบสอบถาม ความพึงพอใจที่มารับการดูแลสุขภาพช่องปาก

มี รพ.อ่าวลึก กระบี่ ได้มาเข้าร่วมนำเสนอกิจกรรมด้วย ก็คือ

  • อ่าวลึกทำโครงการสิทธิประโยชน์ รับ 500 คน กลุ่มเป้าหมาย และทำกิจกรรมส่งเสริม โดยที่ออกไปที่ PCU
  • รพ.อ่าวลึก แตกต่างจาก รพช. ในกระบี่ เนื่องจากว่า เราบริการคนไข้แบบเครือข่ายบริการสุขภาพ ถ้า รพ. มีอะไร PCU ต้องมีอย่างนั้นด้วย แล้วการทำงานเป็นการออกหน่วยเคลื่อนที่ จะมีรถเคลื่อนที่เป็นรถเครือข่ายบริการสุขภาพอำเภออ่าวลึก รถคันนี้ทุกงานใช้ได้หมดเลย
  • พอมาทำโครงการนี้ในชุดสิทธิประโยชน์ จะมีปัญหาเรื่องการรักษา ไม่สามารถให้การรักษาเขาได้เต็มที่ในวันเดียว จะมีการนัดมาทำ ก็มีปัญหาว่า เขามาไม่ได้ เราก็มีรถเครือข่ายไปรับผู้สูงอายุที่ PCU ต่างๆ มารับการรักษาที่ รพ.
  • กลุ่มเป้าหมายของที่ รพ. ทำคือ ทุก PCU ทุกหมู่บ้าน และ รพ. เน้นชมรมผู้สูงอายุของ รพ. และในคลินิกเบาหวาน ความดัน โรคเรื้อรัง มีการให้ความรู้ สุขศึกษา
  • กิจกรรมหลักๆ ของชมรมผู้สูงอายุ คือ ฌาปนกิจ กิจกรรมของฟัน ยังไม่มีเข้าไปบูรณาการในนั้นมาก จะได้ก็ในคลินิกเบาหวาน ความดัน

รวมเรื่อง ลปรร. กิจกรรมทันตฯ ชมรมผู้สูงอายุภาคใต้