ในมุมมองของผม สังคม เป็นสิ่งมีชีวิต (organic being) ที่มีระนาบการดำรงอยู่ สูงขึ้นไปอีกระดับหนึ่ง  ต่างระดับออกไปจากชีวิตคน เหมือนกับที่ เซลล์ มีระนาบชีวิตที่ต่ำกว่า และ DNA ก็มีระนาบที่ต่ำลงไปกว่้านั้น

สิ่งมีชีวิต เกิดได้ โตได้ เจ็บป่วยได้ ทุกข์ได้ และตายได้

สิ่งที่เกิดกับสังคม เราสัมผัสราง ๆ ในชีวิตจริง และจะเห็นชัดขึ้น เมื่อมองผ่านตัวเลขมหภาค

ผมไม่ได้บรรยายสังคมโดยทฤษฎีทางสังคม

ผมบรรยายสิ่งมีชีวิตที่ผมมองเห็น

ลองทำ 5ส บทความด้านสังคม พบว่า บางส่วน อาจซ้ำกับหมวดเรื่อง ระบบและการจัดการระบบ อยู่บ้าง แต่มาใส่ซ้ำไว้ที่นี้ เพื่อเห็นความเป็นภาพเต็ม 

ส่วน "มองไปข้างหน้า" ส่วนใหญ่ มองแง่ร้าย ตรงนี้ก็ต้องขอเตือน ว่าฐานคิด เป็นแบบ worst-case scenario ซึ่งคาดผิด อาจมากกว่า คาดถูก แม้ใจจริง อยากให้ผิดหมด ก็ตาม

ส่วน "มองในปัจจุบัน" เป็นมุมมองส่วนตัว ไม่ได้อิงทฤษฎีทางสังคมวิทยา ซึ่งจะมองว่าเป็นจุดแข็งก็ได้ จุดอ่อนก็ได้ โดยเป็นนำระบบอื่น มาเป็นหลักเทียบเคียง เช่น การนำเรื่องเซลล์ มาอธิบายสังคม หรือยกสังคมอื่น หรือสังคมยุคอื่น มาดูเทียบ เป็นการเรียนรู้จากคนอื่น

ภาพใหญ่ที่ผมมอง ว่าถึงขั้นสั่นคลอนความเป็นปรกติสุขของสังคมวันข้างหน้า มีหลายเรื่อง

เรื่องของคู่แฝด เศรษฐกิจ-การเมือง ที่ดู "แปลก ๆ", วิกฤติประชากรศาสตร์ (สังคมชราภาพ, สังคมที่ผู้ชายจะกลายเป็นพลเมืองคุณภาพต่ำเพราะโดนระบบการศึกษา "ถีบออกมา"), วิกฤติการเงินครัวเรือน (จะแตกประเด็นในพรวนบทความเรื่องถัด ๆ ไปครับ), เรื่องของการผูกขาดตลาดของห้างยักษ์โดยไม่มีอะไรต้านทานอยู่, แนวโน้มโรคที่เปลี่ยนแบบ "แปลก ๆ" (เช่น มะเร็ง), แนวโน้มการเกิด speciation ในสังคม (หนักหนายิ่งกว่าแตกความสามัคคี คือสังคมแตกเป็นเสี่ยง ราวกับอยู่ต่าง species เพราะพูดกันไม่รู้เรื่อง) เป็นต้น

หากเจอภาวะคุกคาม (น้ำมัน-สิ่งแวดล้อม-วิกฤติค่าเงินเก็งกำไรระดับโลก) ที่แรงผิดคาด ก็ชวนให้นึกถึง ยูโกสลาเวีย, ซิมบับเว, รวันดา อยู่รำไร

ถ้าสิ่งที่ผมมอง เป็นเหมือนภาพร่างดินสอ สิ่งที่ผมเขียน ก็เป็นเพียงการตกแต่งเพิ่มรายละเอียดให้ภาพใหญ่นี้

ทั่วไป 

• สมการความสุข
• สมการความโง่
• จดข่าววันละบรรทัด
• อนาคตประวัติศาสตร์
• ระบบที่มีเสถียรภาพ
• The Winner Takes It All
• นโยบาย-มาตรการ-ผลลัพท์
• การจัดการองค์ความรู้ในชุมชนเสมือน
• คุณไม่จำเป็นต้องฉลาดที่สุด...
• หลักการทางฟิสิกส์ของ "สังคมความรู้" - 1
• หลักการทางฟิสิกส์ของ "สังคมความรู้" - 2
• ห้องสมุดอิเลกทรอนิกส์ Gutenberg
• ภาษาดี มีพลังสร้างสรรค์ขนาดไหน ?
• อ่านข่าวคืออ่านประวัติศาสตร์
• วิธีคิดของ Euclid
• เกลียวแห่งชีวิต
• ลานเวลา
• Leo Szilard (1)
• Leo Szilard (2)
• ทำอย่างไร จะได้ทั้ง How และ Why ?
• เมื่อเงินหนึ่งบาท เป็นมากกว่าเงินหนึ่งบาท
• วิทยุชุมชน
• ขับรถเอื้อเฟื้อ ดีอย่างไร
• พัฒนาการของการประยุกต์นวัตกรรม
• บูรณาการไม่ใช่แฟรงเกนสไตน์
• นพลักษณ์
• เรียนรู้สังคมผ่านชีววิทยา
• ประสิทธิภาพ ต้อง optimize ไม่ใช่ maximize
• มองโลกมุมใหม่ ผ่าน WorldMapper
• บทเรียนสำหรับคนชอบ อิน-เทรนด์
• วัฒนธรรมกระแสสลับ
• ทำให้ใหญ่มักล้ม ทำให้เล็กมักไปได้ไกล (1)
• ทำให้ใหญ่มักล้ม ทำให้เล็กมักไปได้ไกล (2)
• ทำให้ใหญ่มักล้ม ทำให้เล็กมักไปได้ไกล (3)
• สติปัญญา เป็น content หรือ non-content ?

มองไปข้างหน้า 

• สังคมชราภาพ
• วิกฤติดอกบัว
• มนุษย์ล่องหน
• UNFPA ฟันธงไทยไม่พร้อมรับมือวิกฤติประชากรศาสตร์
• กระเป๋า กับ เด็กไทย
• หูเสริมใยเหล็ก
• ทำไมห้างนอกจึงนิยมบุกไทย
• ภูเขาน้ำแข็ง โชวห่วย และห้างยักษ์
• เมื่อสิ่งที่เราเห็น ไม่ใช่ความจริง
• ผลิตภัณฑ์ vs องค์กร
• ฉวยโอกาส เก็งกำไร ลงทุน ทำทาน - การจัดการ 4 แบบ
• แผนที่เดินทาง (Roadmap) การวิจัยเทคโนโลยี
• Club 25 - นวัตกรรมสุขภาพสำหรับสังคมเข้มแข็ง
• เงากระต่าย
• ตัวชี้วัดทางสังคมควรใช้ median ควบกับ mean
• ปรากฎการณ์ "แขนขวานักกล้าม แขนซ้ายโปลิโอ"ระดับสังคม
• อ่านความจริงหลายระดับ
• ตามแห่
• เงินร้อนท่วมเอเชีย
• น้ำขึ้น-น้ำลงของธนาภิวัฒน์
• บทวิเคราะห์ทิศทางตลาดทุนโลก 2007
• เงินสะพัด...กับ GDP

ปัจจุบัน

• เมื่อสังคมล่มสลาย: กรณีศึกษา Zimbabwe
• ข้อสังเกตเรื่องแชร์ลูกโซ่
• โรคบ้าวิตามิน
• โฆษณาจุดไข่ปลา...ศาสตร์การล้วงกระเป๋าขั้นสูง
• เด็กติดเกมส์
• ถนนอาถรรพ์
• บาม่าบุ
• โทรศัพท์วันอาทิตย์
• Memified
• เคมีกับปัญหาความยากจน
• มะเร็ง
• ระวัง email สวมรอยธนาคารกสิกรไทย !
• สิ่งตกหล่นบนรถไฟฟ้า
• Valentine Paradox
• เงาะ - บทเรียนทางพันธุกรรม
• ชาร์ล ดาร์วิน vs Intelligent Design
• สภาวิชาชีพ vs สมาคมวิชาชีพ
• Spambot - ภัยเงียบของ Blog และ Webboard
• NEXT - สิทธิเหนือชีวิต
• มาลด 630 ล้านปีแห่งความระทมกันเถอะ
• อ่อนเลขถ้วนหน้า - 2550
• อิโคะ (ICO) - เทพนิยายสำหรับผู้ใหญ่