กรณีศึกษา :

ข้อมูลในระบบอินเทอร์เน็ตมีการระบุไว้ในเว็บว่า ดาวน์โหลดฟรี เราจะสามารถนำข้อมูลมาแปลและจัดเรียงใหม่ได้หรือไม่

 

ประเด็นนี้ รศ.ดร.มานิตย์ จุมปา แห่งคณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้ให้ทัศนะไว้ว่า

ถ้อยคำที่ว่า "ดาวน์โหลดฟรี" นั้น หมายถึงแต่เพียงว่า เราสามารถได้ข้อมูลนั้นมาศึกษา (อ่าน) ได้โดยไม่ต้องเสียเงินค่าตอบแทน การนำข้อมูลนั้นมาแปลและจัดเรียงใหม่จะเป็นการละเมิดลิขสิทธิ์หรือไม่

ต้องพิจารณาเริ่มตั้งแต่ว่า ข้อมูลนั้นมีลักษณะเป็นงานที่มีลิขสิทธิ์หรือไม่ ถ้าข้อมูลนั้นไม่ใช่งานอันมีลิขสิทธิ์ การนำข้อมูลมาแปลและจัดเรียงใหม่ย่อม ไม่เป็นการละเมิดลิขสิทธิ์

แต่ถ้าข้อมูลนั้นมีการสร้างสรรค์ อันเป็นลักษณะของงานอันมีลิขสิทธิ์ การนำข้อมูลมาแปลและจัดเรียงใหม่โดยไม่ได้รับอนุญาตย่อมเป็น การละเมิดลิขสิทธิ์

ถ้อยคำแต่เพียงว่า "ดาวน์โหลดฟรี" ยังไม่อาจตีความได้ว่า เจ้าของข้อมูลได้สละลิขสิทธิ์เป็นการทั่วไป นอกจากนี้ แม้การนำมาแปลและเรียบเรียงนั้นจะมีการระบุแหล่งที่มาก็ยังถือว่าละเมิดลิขสิทธิ์ เพราะเป็นการกระทบสิทธิของเจ้าของสิทธิ์ในการใช้สิทธิ์แสวงหาประโยชน์จากงานอันมีลิขสิทธิ์นั้น

ข้อมูลในระบบอินเทอร์เน็ตที่ให้ดาวน์โหลดฟรี ที่นักวิชาการมักพบได้บ่อย ๆ ได้แก่

  • ไฟล์เอกสารภาษาไทย หรือ ภาษาอังกฤษ นามสกุล DOC (Microsoft Word)
  • ไฟล์เอกสารภาษาไทย หรือ ภาษาอังกฤษ นามสกุล PDF (Adobe Acrobat)
  • ไฟล์การนำเสนองาน นามสกุล PPT (Microsoft Power Point)
  • ไฟล์โปรแกรมต่าง ๆ เช่น นามสกุล EXE  (ผ่านการ Compile จากภาษาคอมพิวเตอร์ต่าง ๆ)
  • เป็นต้น

ท่านสามารถนำไปใช้อ่าน หรือ ศึกษาได้ แต่คงไม่สามารถนำไปแปล แปลง ปรับแก้ เป็นของตนเองได้ อันเนื่องจากไฟล์เขามีเจ้าของลิขสิทธิ์ผู้สร้างสรรค์ผลงานอยู่แล้ว

หากต้องการจริง ๆ ควรติดต่อโดยตรงกับเจ้าของลิขสิทธิ์เพื่อขออนุญาตเป็นครั้ง ๆ ไป ครับ

กฎหมายเขาว่ากันอย่างนี้ครับ :)

นักวิชาการผู้มีจรรยาบรรณเพียงพอ ควรมีความซื่อสัตย์ตั้งแต่แรกเริ่ม ครับ

..................................................................................................................................... 

บันทึกที่เกี่ยวข้อง

ภายในสมุดบันทึก ชื่อ "เทคโนโลยีการศึกษา..เท่าหางอึ่ง"

บันทึกของบล็อกเกอร์ท่านอื่น

 

....................................................................................................................................... 

แหล่งอ้างอิง

มานิตย์ จุมปา.  เขียนผลงานวิชาการอย่างไรไม่ละเมิดลิขสิทธิ์.  กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2549.

พระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ.2537.  http://www.thnic.co.th/docs/copyright-law.pdf (12 มกราคม 2552).